Interpelacja w sprawie planowanego wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych

Interpelacja w sprawie planowanego wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych Interpelacja nr 9914 do ministra infrastruktury w sprawie planowanego wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych Zgłaszający: Michał Moskal, Andrzej Adamczyk, Rafał Weber Data wpływu: 20-05-2025 Szanowny Panie Ministrze, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej kieruję interpelację poselską do ministra infrastruktury w sprawie planowanego wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych. Z rosnącym niepokojem odnoszę się do informacji przedstawionych podczas posiedzenia Zespołu Trójstronnego ds. Kolejnictwa w dniu 12 marca 2025 roku, gdzie wiceminister infrastruktury Piotr Malepszak zapowiedział wprowadzenie opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych w celu wyrównania konkurencyjności między transportem drogowym a kolejowym [1] . Jako poseł opozycji, reprezentujący interesy obywateli i przedsiębiorców, jestem głęboko zaniepokojony brakiem szczegółów dotyczących tego projektu, który może mieć dramatyczne konsekwencje dla branży transportowej i spedycyjnej, zatrudniającej setki tysięcy osób i odgrywającej kluczową rolę w polskiej gospodarce. Branża transportowa i spedycyjna w Polsce jest jednym z filarów gospodarki, generującym znaczące przychody i miejsca pracy. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego w 2023 roku sektor transportu i gospodarki magazynowej zatrudniał ponad 700 tysięcy osób, a polskie firmy transportowe odpowiadały za około 20% rynku przewozów drogowych w Unii Europejskiej [2] . Polska jest liderem w transporcie międzynarodowym, z tysiącami małych i średnich przedsiębiorstw, które każdego dnia zmagają się z rosnącymi kosztami paliwa, wymogami ekologicznymi oraz konkurencją na rynku europejskim [3] . Wprowadzenie nowych opłat dla przewoźników drogowych, bez odpowiednich konsultacji i analiz, może zagrozić stabilności tej potężnej branży, zwiększyć koszty transportu towarów, a w konsekwencji przełożyć się na wyższe ceny dla konsumentów. Wiceminister Malepszak wskazał, że nowe opłaty mają poprawić efektywność sektora kolejowego poprzez zrównoważenie konkurencyjności między transportem drogowym a kolejowym [1] . Jednak brak jakichkolwiek szczegółów dotyczących wysokości opłat, ich zakresu, harmonogramu wdrożenia czy mechanizmów łagodzących budzi poważne wątpliwości co do przygotowania tego projektu. W obliczu planowanego wzrostu transportu towarów przez Polskę, wynikającego z negocjacji umowy surowcowej między USA a Ukrainą, która może znacząco zwiększyć przewozy metali rzadkich, takich jak lit czy tytan, wprowadzenie nowych obciążeń dla przewoźników drogowych wymaga szczególnej rozwagi i transparentności [4] . Bez jasnych informacji i odpowiedniego wsparcia nowe opłaty mogą podważyć konkurencyjność polskich firm transportowych, zatrudniających tysiące kierowców, spedytorów i pracowników logistyki, oraz osłabić pozycję Polski jako lidera w europejskim transporcie drogowym. W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami dotyczącymi zapowiedzianego przez wiceministra Piotra Malepszaka projektu wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych: Kto z kierownictwa Ministerstwa Infrastruktury jest bezpośrednio odpowiedzialny za przygotowanie i wdrożenie projektu wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych? Proszę wskazać konkretne osoby lub zespoły nadzorujące ten projekt. Jacy przewoźnicy drogowi zostaną objęci nowymi opłatami? Czy opłaty będą dotyczyć wszystkich kategorii pojazdów ciężarowych (np. powyżej 3,5 tony), czy obejmą również inne pojazdy, takie jak busy, pojazdy osobowe lub specjalistyczne? Czy przewidziano wyjątki dla określonych grup przewoźników, np. małych przedsiębiorstw? Jakiej wysokości będą planowane opłaty dla przewoźników drogowych? Proszę przedstawić szczegółowe informacje na temat stawek, w tym czy będą one zróżnicowane w zależności od typu pojazdu, klasy emisji spalin (np. EURO), emisji CO 2 , długości trasy czy innych kryteriów. Kiedy nowe opłaty dla przewoźników drogowych wejdą w życie? Proszę wskazać dokładny harmonogram realizacji projektu, w tym datę planowanego wprowadzenia opłat, etapy przygotowawcze (np. konsultacje, nowelizacja przepisów) oraz przewidywany czas na dostosowanie się przewoźników. Jakie analizy ekonomiczne i społeczne przeprowadziło Ministerstwo Infrastruktury w celu oceny wpływu nowych opłat na branżę transportową, zatrudniającą setki tysięcy osób, koszty transportu towarów oraz ceny dla konsumentów [2] ? Proszę przedstawić wyniki tych analiz lub wyjaśnić, dlaczego nie zostały przeprowadzone. Czy Ministerstwo Infrastruktury przeprowadziło konsultacje z przedstawicielami branży transportowej, takimi jak organizacje pracodawców (np. Transport i Logistyka Polska, Związek Międzynarodowych Przewoźników Drogowych) czy związki zawodowe kierowców? Jeśli tak, jakie były wyniki tych konsultacji? Jeśli nie, dlaczego pominięto tak istotny etap, zważywszy na znaczenie sektora dla gospodarki? Jakie konkretne działania planuje Ministerstwo Infrastruktury, aby zapewnić, że nowe opłaty dla przewoźników drogowych przełożą się na realne zwiększenie konkurencyjności transportu kolejowego, jak zapowiedział wiceminister Malepszak [1] ? Proszę wskazać, jakie inwestycje w infrastrukturę kolejową, tabor lub inne obszary są planowane w związku z tym projektem, aby wesprzeć sektor kolejowy. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie mechanizmów łagodzących skutki nowych opłat dla przewoźników drogowych, takich jak ulgi dla małych i średnich przedsiębiorstw, dotacje na wymianę floty na bardziej ekologiczne pojazdy lub inne formy wsparcia? Jeśli tak, proszę przedstawić szczegóły takich mechanizmów. Jeśli nie, dlaczego rząd nie przewiduje takich działań, mimo potencjalnych negatywnych skutków dla branży zatrudniającej tysiące osób? Podkreślam, że zapowiedź wiceministra Piotra Malepszaka dotycząca wprowadzenia opłat dla przewoźników drogowych na wszystkich drogach krajowych budzi poważne obawy wśród przedsiębiorców, pracowników branży transportowej oraz konsumentów, szczególnie w kontekście rosnących kosztów transportu i potencjalnego wzrostu cen towarów [1,2] . Brak transparentności oraz szczegółowych informacji o projekcie podważa zaufanie do działań rządu w kluczowym sektorze polskiej gospodarki, który zatrudnia setki tysięcy osób i odpowiada za znaczną część eksportu usług transportowych w UE [3] . Jako poseł opozycji oczekuję od Pana Ministra szczegółowych wyjaśnień dotyczących planowanego projektu, odpowiedzi na wszystkie powyższe pytania oraz działań, które zagwarantują, że nowe opłaty nie zaszkodzą polskiej branży transportowej i gospodarce, szczególnie w obliczu nowych możliwości wynikających z umowy surowcowej USA–Ukraina [4] . Źródła: [1] Obrady Zespołu Trójstronnego ds. Kolejnictwa z udziałem NSZZ „Solidarność”, Krajowa Sekcja Kolejarzy NSZZ Solidarność, https://www.solidarnosc.org.pl/obrady-zespolu-trojstronnego-ds-kolejnictwa-z-udzialem-nszz-solidarnosc/ [2] GUS, Sytuacja społeczno-gospodarcza kraju w 2023 roku, https://stat.gov.pl/ [3] Transport i Logistyka Polska, Raport o stanie branży transportowej w Polsce, https://tlp.org.pl/ [4] Trump and Zelensky to meet over critical mineral revenue agreement, Automotive Logistics, https://www.automotivelogistics.media