Interpelacja w sprawie poprawy dostępności opieki zdrowotnej jako kluczowego elementu zapewnienia bezpieczeństwa personelu medycznego

Interpelacja w sprawie poprawy dostępności opieki zdrowotnej jako kluczowego elementu zapewnienia bezpieczeństwa personelu medycznego Interpelacja nr 9847 do ministra zdrowia w sprawie poprawy dostępności opieki zdrowotnej jako kluczowego elementu zapewnienia bezpieczeństwa personelu medycznego Zgłaszający: Janusz Cieszyński Data wpływu: 13-05-2025 Szanowna Pani Minister, niedawne tragiczne wydarzenie, jakim było zabójstwo lekarza ortopedy Tomasza Soleckiego w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie w dniu 29 kwietnia 2025 r., a także liczne przypadki agresji wobec ratowników medycznych, pielęgniarek i innych pracowników ochrony zdrowia wskazują na pilną potrzebę systemowych rozwiązań w tym zakresie. Jak wynika z dostępnych informacji, napastnikiem był pacjent niezadowolony z przebiegu leczenia, który wtargnął do gabinetu i zaatakował medyka nożem. Zgodnie z treścią apelu wystosowanego przez Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych oraz Ogólnopolski Związek Zawodowy Pielęgniarek i Położnych, aż 78% pielęgniarek i położnych było ofiarami agresji w miejscu pracy, a niemal 98% było świadkami takich zdarzeń. Te alarmujące statystyki jednoznacznie wskazują na skalę problemu. Jednocześnie w dniu 5 maja 2025 r. odbyło się spotkanie prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej Łukasza Jankowskiego z Panią Minister, podczas którego przedstawione zostały konkretne propozycje rozwiązań systemowych mających na celu poprawę bezpieczeństwa pracowników ochrony zdrowia. Samorząd lekarski słusznie podkreśla, że “bezpieczeństwo lekarzy to nie przywilej - to fundament sprawnie działającego systemu ochrony zdrowia” oraz że “uderzając w bezpieczeństwo lekarza - uderza się w bezpieczeństwo pacjenta”. Należy jednak zwrócić uwagę na kluczowy aspekt problemu, który często umyka w dyskusji o bezpieczeństwie personelu medycznego. Eksperci wskazują, że najskuteczniejszym sposobem na ograniczenie agresji wobec personelu medycznego jest poprawa dostępu do opieki zdrowotnej. Im trudniejszy dostęp do pomocy medycznej, tym większa frustracja pacjentów, która może przerodzić się w agresję. Obecny kryzys w systemie ochrony zdrowia, utrudniony dostęp do lekarzy i przeciążone placówki niewątpliwie pogłębiają napięcie społeczne, co prowadzi do sytuacji, w których personel medyczny staje się obiektem agresji. Szpitale i przychodnie są miejscami publicznymi, otwartymi dla chorych i potrzebujących. Ich funkcjonowanie zakłada bezpośredni kontakt pacjenta z lekarzem czy pielęgniarką, co czyni personel medyczny łatwym celem dla sfrustrowanych osób, które swoje rozczarowanie systemem zdrowia przekierowują na tych, którzy są najbliżej nich w trudnych momentach choroby. Warto również zauważyć, że choć zaostrzenie odpowiedzialności karnej za ataki na personel medyczny jest istotnym elementem ochrony prawnej, doświadczenia z przeszłości pokazują, że samo zaostrzenie kar nie zawsze przekłada się na zmniejszenie liczby incydentów. Osoba działająca w stanie skrajnych emocji rzadko kalkuluje ryzyko czy analizuje Kodeks karny przed podjęciem agresywnych działań. W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami: Czy ministerstwo planuje przeprowadzenie kompleksowych badań dotyczących związku między czasem oczekiwania na świadczenia medyczne a poziomem agresji wobec personelu medycznego? Jeśli tak, kiedy takie badania mogłyby zostać zrealizowane? W jaki sposób ministerstwo zamierza połączyć działania mające na celu poprawę dostępności opieki zdrowotnej z bezpośrednimi środkami ochrony personelu medycznego, takimi jak te postulowane przez samorząd lekarski podczas spotkania w dniu 5 maja 2025 r.? Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie systemowych mechanizmów monitorowania i wczesnego reagowania na sygnały niezadowolenia pacjentów, które mogłyby zapobiegać eskalacji konfliktów? Jakie jest oficjalne stanowisko Ministerstwa Zdrowia wobec apelu wystosowanego przez Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych oraz Ogólnopolski Związek Zawodowy Pielęgniarek i Położnych? Czy ministerstwo planuje powołanie postulowanego międzyresortowego sztabu kryzysowego z udziałem ekspertów i przedstawicieli zawodów medycznych? Jakie konkretne działania planuje podjąć Ministerstwo Zdrowia w celu wdrożenia postulatów środowiska pielęgniarek i położnych oraz propozycji przedstawionych przez Naczelną Radę Lekarską podczas spotkania z Panią Minister w dniu 5 maja 2025 r.? Jakie środki finansowe ministerstwo planuje przeznaczyć na poprawę bezpieczeństwa w placówkach medycznych i w jakim horyzoncie czasowym? Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie zmian legislacyjnych, które umożliwiłyby pracownikom medycznym odmowę udzielenia świadczeń w przypadku bezpośredniego zagrożenia ich życia lub zdrowia, zgodnie z postulatami środowiska? Czy planowane jest wdrożenie postulatu samorządu lekarskiego dotyczącego stworzenia Rejestru Agresji w Ochronie Zdrowia jako narzędzia prewencyjnego? Na jakim etapie znajdują się konsultacje międzyresortowe zapowiedziane przez Panią Minister podczas spotkania z prezesem NRL w dniu 5 maja 2025 r.? Kiedy można spodziewać się konkretnych propozycji legislacyjnych w tym zakresie? Czy zostały już podjęte prace zmierzające do realizacji zapowiedzianej kampanii społecznej mającej na celu podkreślenie roli personelu medycznego i promowanie szacunku wobec zawodów medycznych? Kiedy można spodziewać się jej rozpoczęcia i jakie środki finansowe zostaną na nią przeznaczone? Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie standaryzowanych procedur kontroli dostępu do placówek medycznych, zgodnie z postulatem samorządu lekarskiego? Jeśli tak, na czym konkretnie miałyby one polegać? Czy ministerstwo prowadzi statystyki dotyczące przypadków agresji wobec personelu medycznego? Jeśli tak, proszę o przedstawienie danych z ostatnich pięciu lat z podziałem na grupy zawodowe i rodzaje placówek medycznych. Z wyrazami szacunku Janusz Cieszyński