Interpelacja w sprawie planowanej opłaty za wjazd do Unii Europejskiej dla obywateli państw trzecich
Interpelacja nr 9086
do ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie planowanej opłaty za wjazd do Unii Europejskiej dla obywateli państw trzecich
Zgłaszający: Artur Jarosław Łącki
Data wpływu: 07-04-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnim czasie pojawiły się informacje o nowej inicjatywie na poziomie Unii Europejskiej, zakładającej wprowadzenie opłaty za wjazd na teren wspólnoty w wysokości do 30 euro dla obywateli państw trzecich. Warto podkreślić, że tego rodzaju rozwiązania funkcjonują już z powodzeniem w krajach takich jak Stany Zjednoczone (system ESTA) czy Wielka Brytania (ETA), a sama unia od kilku lat przygotowuje się do wdrożenia systemu ETIAS.
Z satysfakcją przyjmuję fakt, że Polska – jako kraj członkowski – nie tylko uczestniczy aktywnie w tej debacie, ale również wyraża gotowość poparcia tego projektu. Tego rodzaju system to nie tylko narzędzie zwiększające bezpieczeństwo i przejrzystość procedur granicznych, ale też realna szansa na budowę nowoczesnych, własnych zasobów finansowych UE — bez sięgania do kieszeni obywateli wspólnoty.
Rozwiązanie to może również sprzyjać bardziej sprawiedliwemu podziałowi kosztów funkcjonowania unii, szczególnie w kontekście zwiększonych wydatków na obronność, cyfryzację czy zieloną transformację. W sytuacji, gdy oczekiwania wobec UE rosną z roku na rok, a inwestycje w bezpieczeństwo i odporność struktur unijnych są absolutnie konieczne, takie innowacyjne źródła dochodów budżetowych powinny być wspierane.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Polska formalnie popiera koncepcję wprowadzenia opłaty wjazdowej do UE dla obywateli państw trzecich?
Jakie działania Polska podejmuje na forum unijnym, aby wspierać tę inicjatywę i zapewnić jej sprawne wdrożenie?
Czy przewiduje się wyłączenia lub preferencje dla określonych grup (np. studentów, naukowców, pracowników sektora humanitarnego)?
Czy w toku prac nad tą koncepcją są analizowane możliwe skutki dla regionalnych gospodarek turystycznych, np. Pomorza Zachodniego, które mogą korzystać z ruchu przygranicznego?
Jako parlamentarzysta reprezentujący region, który od lat aktywnie współpracuje z partnerami zagranicznymi i żyje z otwartości, chcę podkreślić, że nowe rozwiązania fiskalne powinny i mogą iść w parze z rozwojem — a nie z wykluczeniem. Liczę na to, że Polska odegra konstruktywną rolę w dalszych pracach nad tą propozycją.
Z wyrazami szacunku Artur Łącki
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź Sekretarz stanu Tomasz Szymański
12.05.2025
Odpowiedź na interpelację w sprawie planowanej opłaty za wjazd do Unii Europejskiej dla obywateli państw trzecich
Odpowiedź na interpelację nr 9086
w sprawie planowanej opłaty za wjazd do Unii Europejskiej dla obywateli państw trzecich
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 12-05-2025
Szanowny Panie Marszałku,
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1240 z dnia 12 września 2018 r. ustanawiające europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) i zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1077/2011, (UE) nr 515/2014, (UE) 2016/399, (UE) 2016/1624 i (UE) 2017/2226 [1] ustanawia system ETIAS [2] , który ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa wewnętrznego oraz poprawę skuteczności ochrony granic zewnętrznych Unii Europejskiej (UE) poprzez zagwarantowanie możliwości wyprzedzającej oceny podróżnych (cudzoziemców), pod kątem występowania ryzyka dla bezpieczeństwa, ryzyka nielegalnej imigracji lub wysokiego ryzyka epidemiologicznego dla Państw Członkowskich UE, bezpośrednio przed ich przybyciem na przejście graniczne, zlokalizowane na granicy zewnętrznej UE. Przedmiotowy system będzie uzupełniał i wspierał cele systemu „Entry/Exit System” (EES) w zakresie obywateli państw trzecich zwolnionych z obowiązku wizowego, jak również Wizowy System Informacyjny (VIS), mający obecnie zastosowanie w stosunku do obywateli państw trzecich, podlegających obowiązkowi wizowemu.
Rozporządzenie ETIAS zakłada, że wszyscy obywatele państw trzecich, którzy na mocy przepisów szczególnych są zwolnieni z obowiązku wizowego w celu wjazdu na terytorium Państw Członkowskich UE, zamierzający wjechać na to terytorium , przed rozpoczęciem swojej podróży będą musieli złożyć za pośrednictwem systemu ETIAS elektroniczny wniosek o zezwolenie na podróż. Rozpoczęcie eksploatacji ETIAS jest planowane na IV kwartał 2026 r. [3]
Z uwagi na fakt, że system ETIAS został ustanowiony na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego – aktu wiążącego w całości i bezpośrednio stosowanego we wszystkich Państwach Członkowskich UE – zasady uzyskiwania przez obywateli państw trzecich zwolnionych z obowiązku posiadania wizy przy przekraczaniu granic zewnętrznych, w tym opłaty, jakie muszą zostać uiszczone przez cudzoziemca za uzyskanie zezwolenia na podróż, są takie same w każdym Państwie Członkowskim.
Zagadnienia dotyczące opłat za zezwolenie na podróż zostały uregulowane w art. 18 rozporządzenia ETIAS , z którego wynika, że wnioskodawca uiszcza opłatę za zezwolenie na podróż w wysokości 7 EUR od każdego wniosku. Z ww. opłaty są zwolnieni wnioskodawcy, którzy w momencie składania wniosku mają poniżej osiemnastu lub powyżej siedemdziesięciu lat. Ponadto, zgodnie z art. 24 ust. 2 rozporządzenia ETIAS, z opłaty za zezwolenia na podróż jest zwolniony również obywatel państwa trzeciego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 lit. c) [4] rozporządzenia ETIAS . System ETIAS automatycznie weryfikuje, czy pobrano opłatę za zezwolenie na podróż. Przedmiotowa opłata jest więc elementem składowym wniosku.
Uwzględniając potrzebę harmonizacji przepisów prawa, Polska zainicjowała prace legislacyjne obejmujące przygotowanie projektu krajowego aktu prawnego implementującego przepisy rozporządzenia ETIAS wraz z ich aktami wykonawczymi. Stanowisko Rządu RP w sprawie wniosku nt. rozporządzenia ETIAS zostało przyjęte przez Komitet do Spraw Europejskich 30 stycznia 2017 r. Aktualnie jest procedowany projekt ustawy o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w europejskim systemie informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS). Organem odpowiedzialnym za opracowanie przedmiotowego projektu ustawy jest Komenda Główna Straży Granicznej.
Należy wskazać, że przedstawiciele Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji na bieżąco współpracują z Agencją Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA) w dziedzinie wdrażania wielkoskalowych systemów informatycznych.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. Urz. UE L 236 z 19.09.2018 r., s. 1, dalej: „ rozporządzenie ETIAS”.
[2] Europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż.
[3] Komisja Europejska określa datę planowanego uruchomienia ETIAS, po spełnieniu warunków wskazanych w art. 88 ust. 1 rozporządzenia ETIAS.
[4] Obywatele państw trzecich, którzy są zwolnieni z obowiązku wizowego i spełniają następujące warunki:
są członkami rodziny obywatela UE, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE, lub obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się równoważnego prawu przysługującemu obywatelom Unii na mocy umowy między Unią i jej państwami członkowskimi z jednej strony a państwem trzecim z drugiej oraz
nie posiadają karty pobytowej przewidzianej w dyrektywie 2004/38/WE, ani dokumentu pobytowego przewidzianego w rozporządzeniu (WE) nr 1030/2002.