Interpelacja w sprawie transportu dzieci z niepełnosprawnościami

Interpelacja w sprawie transportu dzieci z niepełnosprawnościami Interpelacja nr 7897 do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej w sprawie transportu dzieci z niepełnosprawnościami Zgłaszający: Maciej Tomczykiewicz Data wpływu: 07-02-2025 Szanowna Pani Minister, system edukacji kieruje się zrównywaniem szans i dążeniem do stałego rozwoju dzieci, tak aby niwelować wpływ chorób na dostęp do bezpłatnej edukacji. Istnieje wiele mechanizmów pozwalających na efektywną naukę osób z niepełnosprawnościami. Są to między innymi: dostęp do psychologów szkolnych, pedagogów, nauczycieli wspomagających oraz bezpłatnego transportu. Do mojego biura poselskiego zwrócili się samorządowcy oraz zaniepokojeni rodzice niepełnosprawnych dzieci. Zwrócili uwagę na zapisy ustawy Prawo oświatowe, która w art. 36 ust. 4 pkt 1 nakłada na gminy obowiązek zapewnienia uczniom niepełnosprawnym ruchowo lub intelektualnie w stopniu umiarkowanym lub znacznym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły ponadpodstawowej. Regulacje te mają zastosowanie do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dany uczeń kończy 21. rok życia. Po tym okresie bezpłatny transport nie jest zapewniany. Rodzice zwrócili jednak uwagę, że edukacja na poziomie ponadpodstawowym dla osób o szczególnych potrzebach nierzadko trwa do ukończenia 24. roku życia. Powoduje to, że w celu uzyskania rzetelniej wiedzy na poziomie średnim, rodzice zmuszeni są do codziennego dowożenia swoich pociech do placówki edukacyjnej. Znaczny dyskomfort, jak również utrudnienie sytuacji zawodowej rodziców, spowodowane utratą prawa do bezpłatnego transportu i opieki dla osób niepełnosprawnych może prowadzić do wykluczenia zawodowego i znaczącego pogorszenia sytuacji finansowej. Z tego powodu mieszkańcy składają postulat wydłużenia wieku ucznia uprawnionego do korzystania z bezpłatnego transportu i opieki w trakcie podróży wskazanego w art. 36 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe do 24. roku życia. Jednocześnie nie można doprowadzić do sytuacji, w której ciężar finansowy ewentualnych zmian w tym zakresie spadł na lokalne samorządy, z uwagi na ich trudną sytuację gospodarczą. Mając na uwadze powyższe zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania i udzielenie informacji: 1. Czy ministerstwo zamierza wydłużyć wiek ucznia uprawnionego do korzystania z bezpłatnego transportu i opieki w trakcie podróży wskazanego w art. 36 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe do 24. roku życia? Jeśli tak, to kiedy nastąpi zmiana w tym zakresie? Jeśli natomiast, proponowane zmiany nie są planowane, proszę o wskazanie powodów za tym stojących. 2. Czy w przypadku wprowadzenia zmian, gminy otrzymają stosowną rekompensatę na pokrycie kosztów? Jeśli nie, to dlaczego?

Odpowiedź na interpelację w sprawie transportu dzieci z niepełnosprawnościami Odpowiedź na interpelację nr 7897 w sprawie transportu dzieci z niepełnosprawnościami Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Paulina Piechna-Więckiewicz Warszawa, 11-03-2025 Szanowny Panie Pośle, gmina ma obowiązek zapewnienia uczniom posiadającym orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, wydane ze względu na niepełnosprawność [1] , bezpłatny transport i opiekę w czasie przewozu do najbliższej szkoły podstawowej, a uczniom z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym – także do najbliższej szkoły ponadpodstawowej do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym uczeń kończy 21. rok życia [2] . Obowiązek ten gminy spełniają przez zorganizowanie bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu dzieci, młodzieży i uczniów we własnym zakresie albo przez zwrot rodzicom kosztów przewozu dzieci, młodzieży i uczniów oraz rodziców [3] . Środki na realizację zadań wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, w tym organizacji zajęć wynikających z zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, są naliczane w ramach kwot potrzeb oświatowych [4] . Łączna kwota potrzeb oświatowych jest ustalana z wyłączeniem zadań związanych z dowozem dzieci, uczniów, słuchaczy i wychowanków [5] odpowiednio do przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i jednostek systemu oświaty [6] . Niezależnie od powyższego zapewnienie finansowania realizacji przez przedszkola, szkoły lub placówki zadań wynikających z przepisów prawa, potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów należy do kompetencji organu prowadzącego daną jednostkę systemu oświaty. Jednostka samorządu terytorialnego jest zobowiązana do prowadzenia (dotowania) szkół zgodnie z zasadami przyjętymi w ustawie - Prawo oświatowe. Środki niezbędne na realizację zadań oświatowych zagwarantowane są w dochodach jednostek samorządu terytorialnego [7] . Podwyższenie wieku ucznia z 21 r.ż. do 24 r. ż., uprawnionego do korzystania z bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do szkoły ponadpodstawowej, wiązałoby się z dodatkowymi obciążeniami dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Jednocześnie uprzejmie informuję, że przepisy prawa oświatowego umożliwiają gminie zorganizowanie dzieciom i młodzieży niepełnosprawnej bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu, również do szkoły ponadpodstawowej oraz ośrodka w przypadkach, w których nie ma takiego obowiązku [8] . W Ministerstwie Edukacji Narodowej kontynuowane są prace nad stworzeniem systemowych rozwiązań na rzecz podnoszenia jakości wsparcia dla wszystkich dzieci i uczniów, udzielanego przez różne resorty i związane z nimi sektory. Z wyrazami szacunku Z upoważnienia Ministra Edukacji Paulina Piechna-Więckiewicz Podsekretarz Stanu [1] Rodzaje niepełnosprawności zostały wskazane w § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. 2020 poz. 1309). [2] Art. 39 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. 2024 poz. 737 z późn. zm.) [3] Art. 39a ust. 1 ustawy – Prawo oświatowe. [4] W wyniku reformy dochodów JST wprowadzono nowy sposób finansowania zadań oświatowych. Od 2025 roku naliczane są kwoty potrzeb oświatowych (zastępujące subwencje oświatową), które będą stanowiły podstawę do ustalenia poziomu dochodów samorządów zgodnie z ustawą z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. 2024 poz. 1572 z późn. zm.). [5] Art. 26 pkt 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. [6] O których mowa w art. 2 pkt 3-11 ustawy – Prawo oświatowe. [7] Art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. 2024 poz. 754 z późn. zm.) [8] Art. 39 ust 4a ww. ustawy.