Interpelacja w sprawie funduszu sołeckiego
Interpelacja nr 484
do ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie funduszu sołeckiego
Zgłaszający: Bartosz Romowicz
Data wpływu: 30-12-2023
Panie Ministrze!
Fundusz sołecki to jeden z wymiarów partycypacji społecznej, czyli udziału obywateli w sprawowaniu władzy lokalnej. Fundusz sołecki jest realizowany od 2009 r. W latach 2009–2013 ok. 55% gmin, w których są sołectwa, tworzyło fundusz sołecki. Od 2014 r. liczba gmin, w których realizowany jest fundusz, systematycznie rośnie i wynosi obecnie ok. 70% gmin, w których są sołectwa. W roku 2023 fundusz sołecki wyodrębniły 1522 gminy.
Zaplanowano przez gminy wydatki z funduszu sołeckiego w skali całego kraju w roku 2023 na poziomie ok. 796 mln zł, zaś w roku 2024 – na poziomie ok. 916 mln zł. Państwo zwraca gminom tylko część wydatków funduszu sołeckiego. Zasady zwrotu z budżetu państwa określa ustawa i obecnie wynoszą 20, 30 i 40%. Najwyższy zwrot dostają gminy najuboższe, a najmniejszy te najbogatsze. W roku 2023 z budżetu państwa zwrócono gminom ok. 140 mln zł.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz art. 191 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy minister rozważa możliwość udzielenia gminom zwrotu funduszu sołeckiego na wyższym poziomie? Jeśli tak, to na jakim i od kiedy?
2. Czy minister rozważa ujednolicenie wysokości zwrotu dla wszystkich gmin, niezależnie od ich dochodu?
Z poważaniem
Bartosz Romowicz
Odpowiedź Sekretarz stanu Tomasz Szymański
22.01.2024
Odpowiedź na interpelację w sprawie funduszu sołeckiego
Odpowiedź na interpelację nr 484
w sprawie funduszu sołeckiego
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 22-01-2024
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi interpelację numer 484 Pana Posła Bartosza Romowicza w sprawie funduszu sołeckiego , uprzejmie informuję co następuje.
Fundusz sołecki jest formą budżetu partycypacyjnego, który został uregulowany przepisami ustawy z dnia 21 lutego 2014 r. o funduszu sołeckim [1] . Przedmiotowa ustawa określa zasady tworzenia funduszu sołeckiego oraz zasady zwrotu gminom (z budżetu państwa) części wydatków wykonanych w ramach tego funduszu. Fundusz sołecki to środki finansowe wyodrębnione w budżecie gminy, które są zagwarantowane dla sołectw na wykonanie przedsięwzięć służących poprawie warunków życia ich mieszkańców.
Cechą charakterystyczną funduszu sołeckiego, odróżniającą go od innych budżetów partycypacyjnych, jest to, że poniesione w jego ramach wydatki są w części refundowane przez budżet państwa. W obowiązującej ustawie wydatki wykonane w ramach funduszu sołeckiego podlegają zwrotowi w wysokości: 20, 30 lub 40%. Najwyższy zwrot otrzymują gminy o najniższych dochodach, a najmniejszy o najwyższych.
Od 2024 r., zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, środki na zwrot części wydatków wykonanych w ramach funduszu sołeckiego nie są limitowane, co oznacza, że gminy otrzymają zwrot części wykonanych wydatków w ustawowej wysokości.
Jednocześnie pragnę poinformować, że obecnie w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji nie są prowadzone prace nad nowelizacją ustawy o funduszu sołeckim , niemniej Kierownictwo resortu spraw wewnętrznych i administracji jest otwarte na dialog ze stroną samorządową oraz środowiskami sołeckimi w przedmiotowej sprawie.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. poz. 301, z późn. zm., dalej ustawa .