Treść interpelacji
Interpelacja w sprawie emerytury bez podatku i składek
Interpelacja nr 2391
do ministra ds. polityki senioralnej, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie emerytury bez podatku i składek
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Dariusz Stefaniuk, Jan Kanthak, Marcin Romanowski, Maria Kurowska, Sebastian Kaleta
Data wpływu: 25-03-2024
W sobotę 9 września 2023 roku w Tarnowie odbyła się Konwencja Programowa Koalicji Obywatelskiej pod nazwą „100 Konkretów!“. Donald Tusk zapowiedział wówczas, że dzień po wygranych wyborach przystąpicie Państwo do realizacji 100 konkretów na pierwsze 100 dni rządów. W najbliższych dniach mija 100 dni Państwa rządów. Przed wyborami swój program zaprezentowało również Polskie Stronnictwo Ludowe (Trzecia Droga), które współtworzy rząd.
Niestety, do dnia dzisiejszego obiecane przez PSL rozwiązania nie zostały wprowadzone w życie. Na jakim etapie jest realizacja poniższej obietnicy wyborczej? Kiedy obietnice zostaną wprowadzone w życie?
„Emerytura bez podatku i składek dla wszystkich, a nie dla wybranych. To, co dziś zabiera państwo – podatek od emerytury i składki – musi zostać w kieszeni emeryta. Musimy skończyć z zabieraniem emerytom pieniędzy – na które pracowali przez całe życie i które były już opodatkowane. Emerytura bez podatku i składek to wyraz solidarności międzypokoleniowej. Większość seniorów żyła i pracowała w systemie, który nie pozwalał zapracować sobie na dostatnie, spokojne życie na starość. Wprowadzenie projektu spowoduje średnio 300 złotych więcej co miesiąc w portfelu seniora. Oznaczać to będzie około 3.600 złotych rocznie więcej dla naszych seniorów“.
Jakie będą koszty realizacji tej obietnicy?
Odpowiedź Minister Marzena Okła-Drewnowicz
16.04.2024
Odpowiedź na interpelację w sprawie emerytury bez podatku i składek
Odpowiedź na interpelację nr 2391
w sprawie emerytury bez podatku i składek
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Sebastian Gajewski
Warszawa, 06-05-2024
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2391 Pana Posła Dariusza Mateckiego wraz z grupą posłów w sprawie emerytury bez podatku i składek, po uzyskaniu stosownych informacji z Ministerstwa Finansów, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
W momencie wprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych, począwszy od 1992 r., wszystkie krajowe emerytury, renty oraz wynagrodzenia za pracę zostały ubruttowione, tj. podwyższone o kwotę należnego podatku w taki sposób, aby po potrąceniu podatku wypłacone świadczenie nie było niższe od świadczenia, jakie przysługiwało przed wprowadzeniem podatku dochodowego.
Odstąpienie od opodatkowania emerytur i rent, rozumiane jako ich wypłata w kwocie brutto, zwiększyłoby dochody pozostające w dyspozycji osób pobierających te świadczenia. Wypada jednak wskazać, że stosownie do postanowień art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy PIT [1] , składki zapłacone w roku podatkowym bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących, albo potrącone w roku podatkowym przez płatnika ze środków podatnika, podlegają odliczeniu od dochodu, który stanowi podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że kwoty składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe obniżają podstawę opodatkowania. W rezultacie – posługując się pewnym uproszczeniem – można przyjąć, że skoro emerytury i renty pochodzą ze składek, to niejako składki opodatkowane są po raz pierwszy przy wypłacie tych świadczeń.
Jednocześnie informuję, że Rząd jest w pełni zgodny co do tego, że system podatkowy powinien być sprawiedliwy i przyjazny, a obciążenia podatkowe adekwatne do zdolności płatniczej, w tym w szczególności – emerytów i rencistów. Wynika to wprost z ustaleń programowych „Koalicji 15 października”.
Jedna z propozycji, która jest rozpatrywana w ramach realizacji tej zapowiedzi, dotyczy podwyższenia kwoty wolnej w podatku PIT (podatku dochodowym od osób fizycznych). Dziś wynosi ona 30 000 zł, co powoduje, że od emerytury czy też renty w wysokości do 2500 zł nie powstaje zobowiązanie podatkowe w podatku PIT.
Obecnie analizowana jest możliwość podwojenia tych kwot, tak aby podatek PIT nie był pobierany od dochodów nieprzekraczających rocznie 60 000 zł, a miesięcznie 5000 zł. Dotyczy to wszelkich dochodów, do których ma zastosowanie skala podatkowa, zatem również uzyskanych z tytułu emerytury, czy renty.
Koszt tej zmiany został już wstępnie obliczony. Według szacunków Ministerstwa Finansów z wykorzystaniem modelu mikrosymulacyjnego na danych waloryzowanych na 2025 r. wprowadzenie kwoty wolnej w wysokości 60 000 zł rocznie spowoduje spadek dochodów sektora publicznego z podatku PIT względem scenariusza bazowego (tj. bez zmian) o około 52,5 mld zł.
O tyle zmniejszyłyby się wpływy z podatku PIT dla sektora finansów publicznych, to jest zarówno dla budżetu państwa, jak i dla jednostek samorządu terytorialnego, które partycypują w tych wpływach.
Kwota ta jest znacząca, dlatego decyzję co do momentu podwyższenia kwoty wolnej, Rząd podejmie po przeprowadzeniu audytu stanu finansów publicznych. Decyzja ta musi być bowiem podjęta w oparciu o rzetelne dane. Celem nadrzędnym jest bowiem stabilność (równowaga) finansów publicznych. Jest ona niezmiernie ważna dla właściwego funkcjonowania gospodarki i zachowania bezpieczeństwa społeczno-ekonomicznego obywateli, zarówno na poziomie centralnym, jak i lokalnym.
Z tych też względów zmiany dotyczące podniesienia kwoty wolnej od podatku do 60 000 zł (a co za tym idzie również emerytury bez podatku do 5 000 zł) będą w pierwszej kolejności przedmiotem szerokich konsultacji. Ważne jest, aby były one przyjęte w konsensusie ze stroną samorządową i społeczną, a ponadto, aby wszyscy zainteresowani, w szczególności podatnicy, płatnicy, księgowi, dostawcy usług IT, mieli możliwość zapoznania się z proponowanymi zmianami, jak i ostatecznie uchwalonymi, tak aby było wystarczająco dużo czasu dla przygotowań do prawidłowego ich zastosowania w praktyce.
Uprzejmie informuję, że z chwilą gdy rząd rozpocznie prace związane z podwyższeniem kwoty wolnej od podatku, informacja w tej sprawie zostanie podana do publicznej wiadomości. Projekt ustawy zostanie wpisany do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów wraz podaniem jego celu, przyczyn i potrzeby wdrożenia planowanych rozwiązań, a także ich istoty. Podany będzie również przewidywany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów. Szczegółowe wyjaśnienia w odniesieniu do każdej z tych kwestii zostaną zawarte w uzasadnieniu projektu, którego integralną częścią jest OSR (Ocena Skutków Regulacji).
Jednocześnie nadmieniam, że kwestie dotyczące składki zdrowotnej pozostają w gestii Ministra Zdrowia.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
[1] ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 226, z późn. zm.)