Interpelacja w sprawie planowanego objęcia obowiązkiem fiskalizacji sprzedaży prowadzonej przy użyciu automatów vendingowych oraz przyczyn i skutków finansowych, społecznych i gospodarczych tej fiskalizacji

Interpelacja w sprawie planowanego objęcia obowiązkiem fiskalizacji sprzedaży prowadzonej przy użyciu automatów vendingowych oraz przyczyn i skutków finansowych, społecznych i gospodarczych tej fiskalizacji Interpelacja nr 17379 do ministra finansów i gospodarki w sprawie planowanego objęcia obowiązkiem fiskalizacji sprzedaży prowadzonej przy użyciu automatów vendingowych oraz przyczyn i skutków finansowych, społecznych i gospodarczych tej fiskalizacji Zgłaszający: Bożena Lisowska Data wpływu: 25-05-2026 Szanowny Panie Ministrze, z informacji uzyskanych w trakcie posiedzenia sejmowej Komisji Gospodarki i Rozwoju wynika, że przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących (§ 4 ust. 1 pkt 1 lit. w) wyłączają sprzedaż z automatów ze zwolnień z tego obowiązku. Choć przepis przejściowy zawarty w § 8 ust. 4 odracza ten termin do 31 marca 2027 r., oznacza to, że z dniem 1 kwietnia 2027 roku wszystkie automaty vendingowe w Polsce mają zostać objęte bezwzględnym obowiązkiem fiskalizacji. Decyzja ta budzi poważne wątpliwości natury ekonomicznej, społecznej i prawnej, zwłaszcza w kontekście następujących argumentów: Praktyka międzynarodowa i unijna: Przykłady innych państw członkowskich UE wskazują na pełną legalność wyłączenia automatów vendingowych spod wymogów fiskalnych w zgodzie z przepisami unijnymi o VAT. Niemcy, Szwecja, Szwajcaria, Hiszpania, Belgia i Irlandia stosują pełne zwolnienie. Z kolei Austria zwalnia z obowiązku rejestrowania transakcje o wartości do 20 euro. Model austriacki idealnie odpowiada specyfice polskiego rynku, gdzie średnia wartość transakcji to ok. 3,50 zł, a miesięczny obrót maszyny wynosi ok. 2500 zł. Brak szarej strefy w branży: Łańcuch wartości w vendingu spożywczym gwarantuje pełną transparentność. Obecnie około 80% płatności realizowanych jest bezgotówkowo (elektronicznie), co umożliwia organom skarbowym łatwą weryfikację. Ponadto 100% towarów trafiających do automatów pochodzi z udokumentowanego obrotu hurtowego od renomowanych producentów (co odzwierciedlają dane w KSeF). Nie odnotowuje się przypadków uszczuplenia dochodów budżetowych na znaczną skalę w tym sektorze. Zagrożenie dla rynku i koszty przedsiębiorców: W Polsce działa ok. 100 000 automatów vendingowych, generujących roczny obrót na poziomie 2,5–3,0 mld zł. Dla wielu starszych lub mniej rentownych modeli urządzeń koszt przebudowy będzie oznaczał tzw. śmierć techniczną. Dysproporcja kosztów i zysków: Zakup kasy to koszt od 1500 zł za sztukę. Zapowiedziane przez Ministerstwo Finansów dofinansowanie w kwocie 700 zł na urządzenie wygeneruje koszt dla budżetu państwa rzędu 70 mln złotych . Sektor prywatny (głównie małe i średnie firmy rodzinne) będzie musiał wydać co najmniej 80 mln zł na sam zakup, a następnie ponosić stałe koszty obsługi rzędu ok. 50 zł/miesięcznie na maszynę ( 60 mln zł rocznie w skali kraju ). Tymczasem z odpowiedzi na interpelację nr 13547 wynika, że szacowane przez Ministerstwo Finansów dodatkowe dochody budżetowe z tytułu VAT wyniosą odpowiednio: 2,7 mln zł w 2025 r., 4,8 mln zł w 2026 r. oraz 41,7 mln zł w 2027 r. (łącznie 49,2 mln zł w ciągu trzech lat). Relacja kosztów wprowadzenia regulacji do przewidywanych zysków budżetowych jest zatem skrajnie niekorzystna dla obywateli i gospodarki. W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Jaki interes publiczny realizuje przepis rozporządzenia o fiskalizacji sprzedaży poprzez urządzenia vendingowe, skoro w praktyce oznacza on zagwarantowanie kwoty 150 mln zł w pierwszym roku oraz po 60 mln zł w kolejnych latach dla wąskiej grupy firm oferujących kasy fiskalne? Czy Ministerstwo Finansów dokonało rzetelnej analizy kosztów i korzyści (oceny skutków regulacji) , porównując wydatki budżetu państwa (dotacje na zakup kas) oraz koszty polskich małych i średnich firm rodzinnych z realnymi korzyściami budżetowymi mającymi rzekomo powstać w wyniku fiskalizacji sprzedaży napojów i przekąsek? W jakim celu fiskus wymaga raportów z kas rejestrujących , skoro wysokość spodziewanych wpływów podatkowych jest łatwa do ustalenia przez organy skarbowe na podstawie raportów z KSeF (faktury zakupowe towarów) oraz raportów od agentów rozliczeniowych obsługujących transakcje bezgotówkowe (karty, BLIK)? Dlaczego polski rząd odmawia skorzystania ze sprawdzonych w UE rozwiązań polegających na zwolnieniu z fiskalizacji sprzedaży vendingowej, co pozwoliłoby chronić kilkaset polskich firm będących miejscem pracy dla ok. 10 000 osób, wybierając zamiast tego rozwiązanie generujące gwarantowany dochód dla kilku producentów kas fiskalnych? Z poważaniem