Interpelacja w sprawie postępów prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz realizacji zapowiedzi rządowych w pow. olkuskim

Interpelacja w sprawie postępów prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz realizacji zapowiedzi rządowych w pow. olkuskim Interpelacja nr 17276 do ministra energii w sprawie postępów prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz realizacji zapowiedzi rządowych w pow. olkuskim Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj Data wpływu: 20-05-2026 W grudniu 2024 r., wraz z grupą posłów, skierowałam interpelację, w której zasygnalizowałam problem zapadlisk i podtopień w rejonie olkuskim. W sierpniu 2025 r. zarządzeniem Prezesa Rady Ministrów powołano Międzyresortowy Zespół ds. zapadlisk i podtopień pod przewodnictwem ministra energii. Powołanie tego zespołu zostało przyjęte przez lokalne społeczności oraz samorządy z ogromną nadzieją. Skala problemów i wyzwań hydrogeologicznych i infrastrukturalnych, z jakimi mierzą się mieszkańcy po wyłączeniu pomp odwadniających w kopalni Olkusz-Pomorzany, wymaga skoordynowanego, systemowego podejścia, wykraczającego poza kompetencje jednego resortu. Starając się rozumieć dynamikę prac zespołów takich jak ww., w grudniu 2025 r. - po licznych prośbach i wnioskach o podjęcie pilnej interwencji - skierowałam kolejną interpelację w sprawie zapadlisk i podtopień w rejonie olkuskim. Niniejsze wystąpienie stanowi zatem kontynuację dialogu, którego ostatnim etapem było udzielenie odpowiedzi z dnia 19 marca 2026 r. (udzielonej z upoważnienia ministra przez podsekretarza stanu Mariana Zmarzłego) na interpelację poselską nr 14306. Podkreślam, że intencją nie jest eskalacja politycznego sporu, lecz wspólne i konstruktywne zdiagnozowanie, na jakim etapie realizacji są kluczowe deklaracje, na realizację których z nadzieją oczekują mieszkańcy oraz lokalne samorządy. Celem niniejszej interpelacji jest również ustalenie możliwych ram współpracy - również ze strony posłów niewchodzących w skład koalicji rządzącej - mającej na celu pilną i adekwatną reakcję na potrzeby zgłaszane przez mieszkańców dotkniętych podtopieniami. W odpowiedzi z dnia 19 marca 2026 r. na interpelację nr 14306 resort poinformował o uruchomieniu kluczowych procesów badawczych i technicznych. Wskazano m.in. na zaawansowane przygotowania do opracowania strategicznego dokumentu pn. „Studium identyfikacji zagrożeń wodnych i przeciwdziałania katastrofie ekologicznej na obszarze Trzebini i w rejonie olkuskim” przez ekspertów GIG oraz PIG-PIB. Wspomniano również o pilnej rekomendacji wdrożenia zrzutu wód z zalewisk Hutki I i Dąbrówka do Sztolni Ponikowskiej przez ZGH Bolesław SA i Lasy Państwowe, co miało uchronić zabudowę mieszkaniową przed utratą stateczności skarp. Ponieważ zbliżamy się do końca maja 2026 roku, od sformułowania tych zapowiedzi minęły kolejne miesiące, a sytuacja w terenie dynamicznie się rozwija w negatywnym kierunku, kluczowe staje się zweryfikowanie postępu prac z poziomu deklaracji do fazy realizacji. Z perspektywy bowiem mieszkańców, których nieruchomości zostały już lub niebawem zostaną dotknięte podtopieniami, kluczowe jest podjęcie działań doraźnych, „tu i teraz”, a nie jedynie wypracowanie rekomendacji na przyszłość. Te rekomendacje są oczywiście niezwykle istotne, mając na uwadze fakt, że problem, z którym dziś mierzą się mieszkańcy powiatu olkuskiego, może dotyczyć szeregu innych wspólnot w naszym kraju, niemniej uprzejmie zwracam uwagę i proszę o podjęcie pilnych działań osłonowych dla mieszkańców powiatu olkuskiego już teraz. Mając na uwadze powyższe fakty oraz konieczność bieżącego, merytorycznego monitorowania działań osłonowych dla powiatu olkuskiego, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami: W zakresie realizacji zapowiedzianego „Studium identyfikacji zagrożeń wodnych i przeciwdziałania katastrofie ekologicznej na obszarze Trzebini i w rejonie olkuskim”: Na jakim etapie znajduje się obecnie (koniec maja 2026 r.) przygotowanie dokumentu przez Główny Instytut Górnictwa oraz Państwowy Instytut Geologiczny? Czy eksperci sformułowali już pierwsze cząstkowe warianty rozwiązań naprawczych i zapobiegawczych dla rejonu olkuskiego? Kiedy gotowe opracowanie zostanie oficjalnie przedstawione opinii publicznej i samorządom? Jaka jest skala zagrożeń wodnych w rejonie olkuskim, tj. ile osób, jaki obszar i majątek jakiej wartości jest zagrożony zapadliskami i podtopieniami? W zakresie pilnych działań technicznych (Hutki I, Dąbrówka, Sztolnia Ponikowska): Czy techniczna inwestycja kontrolowanego zrzutu wód do Sztolni Ponikowskiej, realizowana przez ZGH Bolesław SA przy współpracy z RDLP, została już w pełni uruchomiona i czy spełnia założone cele interwencyjnej regulacji przepływu? Czy na podstawie majowych odczytów i monitoringu stabilności skarp ziemnych odnotowano spadek ryzyka dla pobliskiej zabudowy mieszkaniowej? W zakresie reform legislacyjnych: Ministerstwo sygnalizowało, że kwestie systemowych rozwiązań podlegają analizie utworzonej w ramach Grupy roboczej ds. legislacji. Jakie konkretne zmiany ustawowe w obszarze prawa wodnego, likwidacji kopalń lub zagospodarowania przestrzennego wypracowała ta grupa? Na jakim etapie rządowej ścieżki legislacyjnej się one znajdują i kiedy planowane jest ich wejście w życie, tak aby objęły działaniem sytuacje kryzysowe w trybie natychmiastowym, a nie tylko stanowiły rekomendacje na odległą przyszłość? W zakresie działań doraźnych i planów inwestycyjnych PGW Wody Polskie: W marcowej odpowiedzi wskazano, że w aktualnym Programie Planowanych Inwestycji (PPI) PGW Wody Polskie nie było ujętych zadań dedykowanych niwelowaniu skutków zaprzestania działalności kopalń. Czy w związku z postępującym problemem i rekomendacjami zespołu podjęto pilne działania zmierzające do rewizji PPI i wpisania tam celowanych inwestycji hydrologicznych dla rejonu olkuskiego finansowanych z budżetu państwa? Jakie dokładnie działania miejscowe na ciekach wodnych powiatu przeprowadzili pracownicy RZGW w Gliwicach w kwietniu i maju 2026 r. w celu usprawnienia przepływu? W zakresie szerokiej współpracy regionalnej: W oficjalnych pismach w kontekście działań operacyjnych i ogłaszania pogotowia przeciwpowodziowego wprost wymieniany jest wójt gminy Bolesław. Z uwagi na to, że problem migracji wód kopalnianych dotyka całego regionu, w jaki sposób zespół systemowo włącza w proces konsultacji i planowania pozostałe samorządy z powiatu olkuskiego – w szczególności gminę Olkusz oraz gminę Klucze, których infrastruktura publiczna również jest zagrożona? W zakresie bezpośredniego wsparcia mieszkańców zagrożonych terenów: Czy rząd bierze pod uwagę możliwość odkupienia nieruchomości, których nie da się uratować przed obecnymi lub przyszłymi podtopieniami, tak aby ci mieszkańcy zagrożonych terenów, którzy wyrażą taką wolę, mogli przenieść swoje miejsce zamieszkania na tereny bezpieczne i wolne od podtopień?