Interpelacja w sprawie problematyki samowoli budowlanej oraz potrzeby nowelizacji przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego

Interpelacja w sprawie problematyki samowoli budowlanej oraz potrzeby nowelizacji przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego Interpelacja nr 16913 do ministra finansów i gospodarki w sprawie problematyki samowoli budowlanej oraz potrzeby nowelizacji przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego Zgłaszający: Agnieszka Buczyńska Data wpływu: 30-04-2026 Szanowny Panie Ministrze, w ostatnich latach samorządy, w szczególności gminy nadmorskie, borykają się z narastającym problemem samowoli budowlanej i urbanistycznej. Obowiązujące przepisy prawa budowlanego i planowania przestrzennego nie zapewniają organom lokalnym skutecznych narzędzi do przywracania ładu przestrzennego ani egzekwowania decyzji administracyjnych. W praktyce wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast nie mogą nakazać przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu ani skutecznie egzekwować zakazu zabudowy sprzecznej z planem miejscowym. Kontrole nieruchomości generują wysokie koszty, które często przewyższają wysokość należnego podatku, co dodatkowo obciąża budżety gmin. Brak jednoznacznych podstaw prawnych i ograniczone kompetencje organów sprzyjają obchodzeniu prawa i utrwalaniu patologii urbanistycznych w obszarach o wysokiej presji inwestycyjnej. Mając na uwadze powyższy stan faktyczny oraz doświadczenia samorządów i administracji publicznej, zwracam się z następującymi pytaniami: Czy ministerstwo planuje podjęcie inicjatywy ustawodawczej mającej na celu nowelizację ustaw: Prawo budowlane, o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Ordynacja podatkowa oraz ustawy o odpadach w zakresie umożliwiającym skuteczną ochronę ładu przestrzennego? Czy przewidziano rozwiązania prawne umożliwiające organom administracji publicznej egzekwowanie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu w przypadku samowoli budowlanej lub naruszeń planu miejscowego? Czy rozważane jest wprowadzenie mechanizmów finansowego i kadrowego wsparcia dla gmin w celu skutecznego przeciwdziałania samowolom budowlanym i urbanistycznym? Czy istnieje możliwość powołania stałej lub doraźnej podkomisji sejmowej, która kompleksowo zajmie się problematyką ładu przestrzennego, samowoli urbanistycznej i budowlanej oraz finansowania administracji publicznej w tym obszarze? Proszę o udzielenie informacji na powyższe pytania oraz przedstawienie planów legislacyjnych, które zapewnią skuteczną ochronę ładu przestrzennego i zapobieganie patologiom urbanistycznym. Z wyrazami szacunku Agnieszka Buczyńska Posłanka na Sejm RP