Interpelacja w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych

Interpelacja w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych Interpelacja nr 1659 do prezesa Rady Ministrów w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek Data wpływu: 20-02-2024 Panie Premierze! Wynagrodzenie pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych, są bardzo niskie, często są w wysokości minimalnego zasadniczego wynagrodzenia. Wymienieni pracownicy realizują wiele zadań tak potrzebnych społeczeństwu, w placówkach, w których są zatrudnieni. Muszą posiadać określone, specjalistyczne kwalifikacje. Każda z tych placówek jest skierowana do osób o konkretnych potrzebach. Przykładowo, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej (DPS). Osobami takimi są m.in. osoby w podeszłym wieku, przewlekle somatycznie chore, przewlekle psychicznie chore, osoby dorosłe niepełnosprawne intelektualnie, dzieci i młodzież niepełnosprawna intelektualnie, osoby niepełnosprawne fizycznie, czy osoby uzależnione od alkoholu. Dom pomocy społecznej świadczy dla potrzebujących usługi bytowe, opiekuńcze, wspomagające i edukacyjne na poziomie obowiązującego standardu, w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób w nim przebywających. DPS świadczy również usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób w nim niezamieszkujących – adekwatnie do potrzeb tych osób. Najwięcej DPS-ów jest prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, zaś warunki wynagrodzenia ich pracowników reguluje rozporządzenie wykonawcze do ustawy o pracownikach samorządowych. Utrzymują się duże dysproporcje wynagrodzenia pracowników (pensji minimalnej) mających podobne kwalifikacje i zakres obowiązków - np. między tym, co mogą zarobić pracując w DPS-ie, gdy są zatrudnieni przez samorząd, a tym, na jakie stawki minimalne mogą liczyć, jeśli pracują w podmiocie leczniczym (pielęgniarki, fizjoterapeuci czy ratownicy medyczni). Obecne dysproporcje będą się zwiększać, ze względu na planowane podwyżki w podmiotach leczniczych, przy braku podobnych zmian w placówkach prowadzonych przez JST. Dalsze utrzymywanie tych dużych dysproporcji doprowadzi do odejścia wykwalifikowanego personelu z tak potrzebnych placówek, jakim są np. DPS-y, do innych, lepiej wynagradzanych miejsc pracy. Podobna sytuacja jest w innych, wyżej wymienionych placówkach, czyli w innych jednostkach pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych - zatrudnieni pracownicy samorządowi mają bardzo niskie uposażenia. Zwracam się do Pana Premiera z pytaniami: 1. Czy są prowadzone prace, aby zniwelować obecne olbrzymie dysproporcje wynagrodzeń pracowników (pensji minimalnej), mających podobne kwalifikacje i zakres obowiązków, zatrudnianych w placówkach prowadzonych przez JST i np. w podmiotach leczniczych? 2. Finansowanie niektórych jednostek, w których pracują, wymienieni pracownicy, np. ŚDS, jest z budżetu państwa - czy są planowane zmiany finansowania, tak, aby pozwolić również na wzrost wynagrodzeń pracowników zatrudnionych na umowę o pracę? Czy planowana jest zmiana rozporządzenia wykonawczego do ustawy o pracownikach samorządowych tak, aby zatrudnieni na umowę o pracę, mieli wyższe uposażenia, adekwatne do kwalifikacji, które są wymagane do pracy na zajmowanych stanowiskach? 3. Czy te tematy były poruszane na posiedzeniach wspólnych rządu i samorządu? Czy były proponowane propozycje zmian? Z wyrazami szacunku

Odpowiedź na interpelację w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych Odpowiedź na interpelację nr 1659 w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych Odpowiadający: minister rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk Warszawa, 19-04-2024 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację nr 1659 Pani Poseł Anny Dąbrowskiej-Banaszek w sprawie wynagrodzenia pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, centrach integracji społecznej, jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej oraz w centrach usług społecznych, uprzejmie przedstawiam – w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministrem Finansów – następujące informacje. W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej istnieje pełna świadomość faktu, iż zakres obowiązków pracowników pomocy społecznej jest ogromny, a pracownicy jednostek organizacyjnych pomocy społecznej pełnią bardzo ważną rolę w realizacji zadań państwa oraz samorządów na rzecz rodzin i osób wymagających wsparcia. Mając na uwadze powyższe, podjęte zostały działania mające na celu przyjęcie rozwiązań w zakresie możliwości wsparcia finansowego wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej ze środków budżetu państwa. W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów ujęto projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw (UD24). Dzięki rozwiązaniom zawartym w ww. projekcie możliwe będzie przyjmowanie programów rządowych, które umożliwią dofinansowanie samorządom wynagrodzeń pracowników zatrudnionych na umowę o pracę w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej (ośrodkach pomocy społecznej, powiatowych centrach pomocy rodzinie, centrach usług społecznych, domach pomocy społecznej, placówkach specjalistycznego poradnictwa, w tym rodzinnego, ośrodkach interwencji kryzysowej, ośrodkach wsparcia, w tym: ośrodkach wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi, dziennych domach pomocy, domach dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży, schroniskach dla osób bezdomnych, schroniskach dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi, klubach samopomocy). Dofinansowanie będzie dotyczyć także kosztów składek od wynagrodzeń. Nowe przepisy będą stanowić podstawę prawną do przyjmowania przez Radę Ministrów programów rządowych i określają ich ogólne warunki, natomiast zasady realizacji i rozliczenia przeznaczanych środków zostaną określone w poszczególnych programach. Przedmiotowy projekt ustawy został przyjęty przez Radę Ministrów na posiedzeniu w dniu 19 marca br. Jednocześnie informuję, że w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zostanie podjęty proces legislacyjny dotyczący nowelizacji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 października 2021 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1960, z późn. zm.). Celem projektu będzie m.in. uaktualnienie, podwyższenie minimalnego poziomu wynagrodzenia zasadniczego pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Należy jednak pamiętać, że o polityce zatrudnienia w danej jednostce samorządowej decyduje pracodawca samorządowy. Powyższe wynika z samodzielności, stanowiącej atrybut funkcjonowania samorządu terytorialnego. Dlatego też, zarówno poziom zatrudnienia, jak i wynagradzania (również w samorządowych jednostkach organizacyjnych) zależą od sytuacji finansowej jednostki samorządowej oraz prowadzonej w jednostce polityki zatrudnienia. Ponadto, należy dodać, że wynagrodzenie pracowników samorządowych, dla których podstawę zatrudnienia stanowi umowa o pracę, zgodnie z obligatoryjnym regulaminem wynagradzania kształtuje pracodawca. W regulaminie wynagradzania można określić dodatkowe, szczegółowe warunki wynagradzania, m.in. dodatki, premie, nagrody. Zatem kształtowanie całkowitej wysokości wynagrodzenia pracowników samorządowych pozostaje w gestii pracodawców samorządowych. Zarówno przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 530) jak i ww. rozporządzenia Rady Ministrów nie regulują kwestii podwyżek wynagrodzeń ani ich wysokości czy częstotliwości. Odnosząc się do kwestii kadr medycznych zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej wyjaśniam, że w obecnym stanie prawnym pielęgniarki (oraz inni pracownicy medyczni) zatrudnieni w domach pomocy społecznej są pracownikami samorządowymi i nie obejmują ich regulacje zawarte w ustawie o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych. Wyjaśniam, że zagadnienia związane ze świadczeniem usług medycznych w domach pomocy społecznej oraz różnym statusem pracowników medycznych zatrudnionych w tych placówkach i w podmiotach ochrony zdrowia wymagają analizy oraz konsultacji z Ministerstwem Zdrowia. Mając na względzie, iż świadczenie usług medycznych w domach pomocy społecznej oraz kwestia statusu pracowników medycznych zatrudnionych w tych placówkach jest istotna z punktu widzenia jakości i efektywności usług świadczonych przez domy pomocy społecznej informuję, iż przedmiotowa problematyka będzie przedmiotem prac Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej we współpracy z Ministerstwem Zdrowia. Informuję także, że wysokość wynagrodzeń pielęgniarek zatrudnionych w domach pomocy społecznej była tematem dyskusji Zespołu do spraw Ochrony Zdrowia i Polityki Społecznej Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego (KWRiST) w 2022 r. Ponadto, omawiane zagadnienie będzie przedmiotem obrad ww. Zespołu KWRiST w 2024 r. Mam nadzieję, że przedstawione wyżej informacje oraz wyjaśnienia zostaną uznane za satysfakcjonujące i wyczerpujące. Z wyrazami szacunku Agnieszka Dziemianowicz-Bąk Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej