Interpelacja w sprawie wpływu automatyzacji na rynek pracy
Interpelacja nr 16351
do ministra edukacji, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wpływu automatyzacji na rynek pracy
Zgłaszający: Marek Matuszewski
Data wpływu: 02-04-2026
Rozwój automatyzacji, robotyzacji i sztucznej inteligencji prowadzi do głębokich zmian strukturalnych na rynku pracy. Niektóre zawody i funkcje mogą zaniknąć, podczas gdy pojawiają się nowe, wymagające odmiennych kwalifikacji i kompetencji cyfrowych.
Ryzyko powstania niedopasowania kompetencji pracowników do potrzeb rynku może prowadzić do bezrobocia strukturalnego, szczególnie wśród grup zawodowych zagrożonych automatyzacją. Brak odpowiednio zaprojektowanych programów przekwalifikowania ogranicza zdolność gospodarki do wykorzystania potencjału nowych technologii. Konieczne jest wdrożenie spójnej polityki edukacyjnej i rynku pracy, obejmującej przekwalifikowanie, wsparcie dla sektorów zagrożonych i rozwój kompetencji cyfrowych.
Pytania:
Które sektory gospodarki są najbardziej narażone na automatyzację i robotyzację?
Jakie grupy zawodowe są najbardziej zagrożone utratą miejsc pracy?
Jakie programy przekwalifikowania i wsparcia dla pracowników funkcjonują obecnie?
Jak oceniana jest skuteczność tych programów?
W jaki sposób system edukacji przygotowuje młode pokolenia do rynku pracy w erze automatyzacji?
Jakie są prognozy struktury zatrudnienia w perspektywie 10–20 lat?
Odpowiedź Sekretarz stanu Henryk Kiepura
22.04.2026
Odpowiedź na interpelację w sprawie wpływu automatyzacji na rynek pracy
Odpowiedź na interpelację nr 16351
w sprawie wpływu automatyzacji na rynek pracy
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Henryk Kiepura
Warszawa, 22-04-2026
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na Pana interpelację w sprawie w wpływu automatyzacji na rynek pracy, przekazuję poniższe informacje.
W zakresie pytania: W jaki sposób system edukacji przygotowuje młode pokolenia do rynku pracy w erze automatyzacji?
Kształcenie zawodowe jest kluczowe dla zapewnienia kadr zdolnych obsługiwać, nadzorować i rozwijać zautomatyzowane procesy, dlatego też celem działań Ministerstwa Edukacji Narodowej jest bieżące dostosowywanie oferty kształcenia w zawodach do realnych potrzeb rynku pracy.
Kształcenie to prowadzone jest w oparciu o podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego. Podstawy te określa Minister Edukacji w drodze rozporządzenia [1] .
Zmiany w zakresie automatyzacji zostały już wprowadzone w wielu zawodach, np. automatyk, technik automatyk, technik robotyk, mechatronik, technik mechatronik, technik przemysłu drzewnego, technik automatyki stolarki budowlanej, operator obrabiarek skrawających, drukarz fleksograficzny, technik mechanizacji rolnictwa i agrotroniki, technik automatyk sterowania ruchem kolejowym, technik elektroautomatyk okrętowy. Zmiany w podstawach programowych lub podstawy programowe do nowych zawodów są często inicjowane przez organizacje pracodawców, których przedstawiciele również uczestniczą w pracach nad opracowaniem projektów tych podstaw.
W ostatnich dwóch latach Ministerstwo Edukacji Narodowej podjęło intensywne działania na rzecz dostosowania kształcenia zawodowego do zmian technologicznych wynikających m.in. z automatyzacji przemysłu i transformacji cyfrowej.
Obecnie trwają bieżące prace związane z kompleksowym przeglądem i modyfikacją podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego. Prace te są prowadzone w ramach projektu realizowanego przez MEN pn. „Porozumienie branżowe na rzecz kształcenia i szkolenia zawodowego. Zwiększanie udziału przedstawicieli i przedstawicielek branż w rozwoju kształcenia zawodowego i uczenia się w miejscu pracy”, współfinansowanego ze środków UE.
Przegląd i modyfikacja podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego są poprzedzone konsultacjami z przedstawicielami organizacji branżowych właściwych dla poszczególnych dziedzin zawodowych i zawodów, w trakcie których poddawane są dyskusji m.in. propozycje zmian w zawodach. Następnie, w uzgodnieniu z właściwymi ministrami podstawy programowe są modyfikowane we współpracy z przedstawicielami organizacji branżowych lub wprowadzane są nowe zawody odpowiadające na potrzeby rynku pracy. Efektem dotychczasowych działań w ramach projektu są m.in. zmodyfikowane podstawy programowe do dotychczasowych zawodów obejmujące również treści nauczania z zakresu automatyzacji, np. w zawodach kierowca mechanik, czy technik transportu drogowego. Do klasyfikacji zawodów szkolnictwa branżowego wprowadzono również nowe zawody wykorzystujące technologie cyfrowe i sztuczną inteligencję w procesach technologicznych, np. agroogrodnik, technik agroogrodnictwa, ogrodnik terenów zieleni, technik architektury krajobrazu i arborystyki, monter optoelektroniki, technik optoelektroniki.
Obecne działania będą kontynuowane w kolejnych dwóch latach celem dokonania pełnego przeglądu i modernizacji oferty kształcenia zawodowego we współpracy z branżami.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Henryk Kiepura
Sekretarz Stanu
[1] Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 maja 2019 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego oraz dodatkowych umiejętności zawodowych w zakresie wybranych zawodów szkolnictwa branżowego (Dz. U. poz. 991, z późn. zm.).