Interpelacja w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych

Interpelacja w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych Interpelacja nr 16165 do ministra edukacji w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych Zgłaszający: Dariusz Matecki, Zbigniew Ziobro Data wpływu: 25-03-2026 Składam interpelację do właściwego ministerstwa w sprawie działań podejmowanych wobec jednostek samorządu terytorialnego w kontekście ich stanowisk dotyczących polityki migracyjnej. W przestrzeni publicznej pojawiają się liczne informacje oraz sygnały ze strony samorządów sugerujące możliwość wywierania nacisków na jednostki samorządu terytorialnego, które przyjmowały uchwały sprzeciwiające się lokowaniu migrantów lub tworzeniu infrastruktury związanej z ich obsługą, w tym centrów integracji cudzoziemców. Szczególne wątpliwości budzą doniesienia o możliwym uzależnianiu przyznawania środków publicznych, w tym środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej, od stanowiska danego samorządu w zakresie polityki migracyjnej. Tego rodzaju działania – jeśli miałyby miejsce – mogłyby stanowić poważne naruszenie zasady samorządności, a także być postrzegane jako forma nacisku politycznego na demokratycznie wybrane organy lokalne. W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czy ministerstwo, podległe mu jednostki organizacyjne lub inne instytucje publiczne kierowały do jednostek samorządu terytorialnego jakąkolwiek korespondencję (pisma, wytyczne, rekomendacje, komunikaty) dotyczącą uzależnienia przyznawania lub ograniczenia środków finansowych od stanowiska samorządu w sprawie polityki migracyjnej? Czy podejmowano działania polegające na sugerowaniu lub wymaganiu od samorządów uchylenia bądź zmiany uchwał wyrażających sprzeciw wobec lokowania migrantów lub tworzenia centrów integracji cudzoziemców? Czy istnieją jakiekolwiek mechanizmy – formalne lub nieformalne – umożliwiające ograniczenie, wstrzymanie lub zmniejszenie finansowania dla samorządów, które przyjęły uchwały sprzeciwiające się polityce migracyjnej? Jeżeli odpowiedź na powyższe pytania jest twierdząca, proszę o: a) przedstawienie pełnej listy jednostek samorządu terytorialnego, do których skierowano tego rodzaju korespondencję, b) wskazanie dat, nadawców oraz odbiorców pism, c) przedstawienie pełnej treści korespondencji, d) wskazanie podstawy prawnej oraz faktycznej podejmowanych działań, e) wskazanie, jakich konkretnie uchwał dotyczyły ewentualne żądania ich uchylenia lub zmiany. Czy w ramach programów finansowanych ze środków krajowych lub unijnych istnieją jakiekolwiek zapisy, które uzależniają przyznanie środków od przyjęcia określonej polityki migracyjnej przez jednostki samorządu terytorialnego? Czy ministerstwo posiada informacje o przypadkach zmiany stanowiska samorządów w sprawie migracji w związku z obawami o utratę finansowania? Jeśli tak, proszę o pełen wykaz. Czy prowadzone były analizy, działania koordynacyjne lub inne formy monitorowania uchwał podejmowanych przez samorządy w zakresie polityki migracyjnej? Wnoszę o udzielenie szczegółowej odpowiedzi wraz z przekazaniem pełnej dokumentacji w przedmiotowym zakresie.

Odpowiedź na interpelację w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych Odpowiedź na interpelację nr 16165 w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych Odpowiadający: minister edukacji Barbara Nowacka Warszawa, 20-04-2026 Szanowny Panie Marszałku, składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posłów Dariusza Mateckiego i Zbigniewa Ziobry w sprawie ewentualnego wywierania nacisków na samorządy w zakresie polityki migracyjnej poprzez groźby ograniczenia finansowania ze środków unijnych. Szanowni Panowie Posłowie, w odpowiedzi na pytania uprzejmie wyjaśniam, że naliczanie potrzeb oświatowych dla jednostek samorządu terytorialnego odbywa się na podstawie ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego [1] . Podział potrzeb oświatowych pomiędzy jednostki samorządu terytorialnego odbywa się na podstawie obiektywnego algorytmu, takiego samego dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego [2] . Przedsięwzięcia realizowane w ministerstwie i ogłaszane przez ministerstwo, w tym finansowane ze środków unijnych nie zawierają mechanizmów uzależniających przyznanie dofinansowania od polityki migracyjnej wnioskodawcy. Jednocześnie pozwolę sobie na następującą obserwację. Dostrzegam coraz większe zainteresowanie pana posła Zbigniewa Ziobry tematyką polityk migracyjnych i azylanckich. Zachęcam zatem do zapoznania się z krajowymi rozwiązaniami w tym zakresie na miejscu, po powrocie do Polski. Z poważaniem Barbara Nowacka Minister Edukacji [1] Dz. U. z 2024 r. poz. 1572 z późn. zm. [2] Dla podziału potrzeb oświatowych na rok 2026 jest to rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 28 lipca 2025 r. w sprawie sposobu podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między jednostki samorządu terytorialnego w roku 2026 (Dz. U. 2025 poz. 1032)