Interpelacja w sprawie wykonywania nadzoru nad prokuraturą w zakresie stosowania przepisów dotyczących waloryzacji składek emerytalnych oraz standardów ochrony praw obywateli

Interpelacja w sprawie wykonywania nadzoru nad prokuraturą w zakresie stosowania przepisów dotyczących waloryzacji składek emerytalnych oraz standardów ochrony praw obywateli Interpelacja nr 15767 do ministra sprawiedliwości w sprawie wykonywania nadzoru nad prokuraturą w zakresie stosowania przepisów dotyczących waloryzacji składek emerytalnych oraz standardów ochrony praw obywateli Zgłaszający: Łukasz Litewka Data wpływu: 04-03-2026 Szanowny Panie Ministrze, do mojego biura poselskiego wpłynęła sprawa obywatelki, która od dłuższego czasu prowadzi spór z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych dotyczący prawidłowego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego. Sprawa ta – choć indywidualna – ujawnia szerszy, systemowy problem, który może dotyczyć znacznej liczby ubezpieczonych. Z przekazanej dokumentacji wynika, że w praktyce stosowania art. 25 i art. 25a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych pojawiają się rozbieżności interpretacyjne, w szczególności w zakresie: sposobu uwzględniania waloryzacji kwartalnej składek i kapitału początkowego po przeprowadzeniu waloryzacji rocznej, relacji pomiędzy praktyką organu rentowego a stanowiskami prezentowanymi w odpowiedziach na interpelacje poselskie, metodologii sporządzania opinii biegłych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Wskazane kwestie mogą mieć wpływ na wysokość ustalanych świadczeń oraz na poczucie pewności prawa po stronie obywateli. W przedmiotowej sprawie obywatelka kilkukrotnie zwracała się do prokuratora generalnego o zbadanie zasadności wniesienia nadzwyczajnych środków prawnych. Z posiadanych informacji wynika, że: każdorazowo pisma były przekazywane do prokuratury regionalnej, Prokuratura Krajowa nie poinformowała skarżącej o wynikach ewentualnego nadzoru, problemem był długi czas oczekiwania na odpowiedź. Opisany stan rzeczy skłania do postawienia pytań o funkcjonujące procedury oraz standardy w zakresie rozpatrywania tego rodzaju wniosków, a przede wszystkim pojawiają się pytania dotyczące wykonywania przez odpowiednie organy konstytucyjnej i ustawowej funkcji nadzorczej. W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czy minister sprawiedliwości posiada informacje o skargach obywateli dotyczących stosowania przepisów o waloryzacji składek przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz o ewentualnych rozbieżnościach interpretacyjnych w tym zakresie? Jakie mechanizmy nadzorcze stosuje prokurator generalny w sytuacji wielokrotnego kierowania skarg do jednostek prokuratury niższego szczebla oraz czy przewidziane są procedury weryfikacji takich spraw na poziomie centralnym? Czy obowiązują wytyczne lub standardy dotyczące sposobu rozpatrywania wniosków obywateli o wniesienie nadzwyczajnych środków zaskarżenia w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych? Czy w ramach nadzoru analizowany jest problem jakości i metodologii opinii biegłych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz ich wpływu na treść rozstrzygnięć sądowych? Jakie instrumenty ochrony praw obywatela przewiduje obecnie system prawny w sytuacji, gdy występują rozbieżności interpretacyjne mogące wpływać na wysokość świadczeń emerytalnych?