Interpelacja w sprawie poszanowania symboli religijnych w placówkach oświatowych
Interpelacja nr 15248
do ministra edukacji
w sprawie poszanowania symboli religijnych w placówkach oświatowych
Zgłaszający: Marek Biernacki
Data wpływu: 10-02-2026
Szanowna Pani Minister,
sprawa, która skłoniła mnie do zwrócenia się do Pani Minister, jest powszechnie znana. Stała się ona wręcz aferą o wymiarze ogólnopolskim, bez skrupułów wykorzystywaną przez niektóre środowiska polityczne. Chodzi tu oczywiście o incydent, do którego doszło 15 grudnia 2025 r. w szkole podstawowej w Kielnie w gminie Szemud w województwie pomorskim.
Na Pomorzu krzyż to przede wszystkim głęboko zakorzeniony symbol chrześcijański (zbawienie, ochrona, wdzięczność), ale z widocznymi śladami starszej, jeszcze przedchrześcijańskiej symboliki. Najbardziej „pomorsko” wygląda to w tysiącach krzyży przydrożnych – zwłaszcza kaszubskich Bòżich Mãk – które do dziś są żywym elementem krajobrazu i pobożności ludowej, były też wyrazem polskości i oporu wobec germanizacji i protestantyzmu w czasach zaborów.
Jako poseł ziemi kaszubskiej z niepokojem odebrałem dziesiątki sygnałów od mieszkańców tego regionu, zresztą nie tylko moich wyborców, o niepokojącej sytuacji w szkole podstawowej w Kielnie. Obraz wyłaniający się z relacji dzieci i rodziców odbiega od części relacji mediów i polityków, którzy głośny incydent odrywają od kontekstu kilkumiesięcznych napięć, jakie miały miejsce w szkole w kontekście obecności krzyża w jednej z klas.
Głośny incydent wyrzucenia krzyża przez jedną z nauczycielek szkoły był, wedle tych relacji, kulminacyjnym momentem sporu o obecność krzyża, a nie jego istotą. We wrześniu 2025 roku, po remoncie jednej z klas, krzyż zniknął ze ściany. Od tamtego czasu regularnie dochodziło do wieszania krzyża przez dzieci i zdejmowania go przez nauczycielkę. Sytuacja ta już na tym etapie była w mojej ocenie niewłaściwa i najzwyczajniej smutna. Prawdą jest, że w trakcie kilkumiesięcznego intensywnego konfliktu krzyż przestał pełnić rolę wyłącznie religijną, a zaczął być przedmiotem sporu. Z tego względu dzieci posłużyły się krzyżem, który w normalnych warunkach nie znalazłby się na ścianie jako prawdziwy wyraz szacunku do religii i tradycji. Krzyż, w wyniku długiego sporu, rosnących emocji i braku reakcji ze strony władz szkoły oraz gminy, stał się orężem oporu dzieci, odrywając się od stricte religijnego kontekstu. Niemniej działania dzieci były uwarunkowane troską o możliwość czczenia tradycji i poszanowanie wolności religijnej.
Zdaję sobie sprawę, że kwestie związane z poszanowaniem dla tradycji, w tym także dla symboli religijnych, to nie najłatwiejsza problematyka szkolnictwa powszechnego. Uważam jednak, i jest to w dużym stopniu także głos mieszkańców Kaszub, że organy publiczne, zarówno państwowe jak i samorządowe, nie mogą pozostawać bezczynnie wobec tego typu sytuacji. Odwracanie wzroku od problemu tylko ten problem potęguje.
Chciałbym zatem zadać następujące pytania:
Czy możliwe jest wskazanie dyrektorom placówek oświatowych i ich zwierzchnikom oraz organom nadzoru, że symbole religijne umieszczane w tych placówkach, za zgodą rodziców, winny być otaczane szacunkiem i nie powinny stanowić przedmiotu agresji i awersji?
Czy ocena sytuacji dokonywana przez kuratorium i ministerstwo obejmuje całość wielomiesięcznej sytuacji, czy traktuje jako jednodniowy incydent w oderwaniu od niej?
Czy ministerstwo działa aktywnie na rzecz poszanowania wyroku ETPC z marca 2011 roku, respektującego prawo do wieszania krzyży we włoskich szkołach? Czy na gruncie konfliktu w szkole w Kielnie i pluralizacji polskiego społeczeństwa nie wydaje się wskazane uwrażliwienie władz samorządowych oraz pracowników szkół na różne modele świeckości państwa, uwarunkowane historią, tradycją oraz wrażliwością religijną poszczególnych państw, regionów, a nawet gmin?
Czy ministerstwo działa aktywnie na rzecz poszanowania różnorodności kulturowej poszczególnych regionów i zasady decentralizacji państwa, by pozwolić mieszkańcom na kształtowanie ich przestrzeni wspólnych jak szkoły, urzędy i budynki użyteczności publicznej wedle ich wartości i oczekiwań?
Proszę mi pozwolić wyrazić przekonanie, że w Polsce jest wystarczająco dużo złości i konfliktów, a działalność szkół, organów prowadzących, czyli władz gminnych i powiatowych, oraz Ministerstwa Edukacji Narodowej powinna być systemowo i jednostkowo ukierunkowana na łagodzenie waśni, emocji oraz atmosfery „wojny domowej” i hejtu. Warto ten wysiłek toczyć na poważnie, szanując wszystkie wrażliwości obecne w naszym różnorodnym narodzie. Nadużywanie siły władzy, w demokracji posiadanej zawsze tylko na chwilę, do walki ideologicznej i nierówne, wybiórcze i niesprawiedliwe traktowanie działających w dobrej wierze ludzi nie może przynieść niczego dobrego. Szczególnie wtedy, gdy lekcję niesprawiedliwości i nadużycia siły odbierają w szkole, z rąk posiadających władzę dorosłych, dzieci.
Z poważaniem
Marek Biernacki
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź Sekretarz stanu Katarzyna Lubnauer
4.05.2026
Odpowiedź na interpelację w sprawie poszanowania symboli religijnych w placówkach oświatowych
Odpowiedź na interpelację nr 15248
w sprawie poszanowania symboli religijnych w placówkach oświatowych
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer
Warszawa, 04-05-2026
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP Pana Marka Biernackiego w sprawie poszanowania symboli religijnych w placówkach oświatowych.
Szanowny Panie Pośle,
zdarzenie ze Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi im. Bohaterów Westerplatte w Kielnie było przedmiotem szerokiego zainteresowania opinii publicznej oraz niestety było wykorzystywane przez różne środowiska do walki politycznej. Należy jednak podkreślić, że organy państwa odpowiedzialne za funkcjonowanie systemu oświaty podejmowały działania w tej sprawie wyłącznie w oparciu o obowiązujące przepisy prawa oraz w granicach przyznanych im kompetencji, a środowisko szkolne powinno być wolne od politycznych emocji i napięć. Ponadto, uczniowie, nauczyciele i rodzice zostali objęci niezbędnym wsparciem, w tym pomocą psychologiczno-pedagogiczną.
Właściwe organy państwa – w szczególności Pomorski Kurator Oświaty, działający w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego monitorowały przebieg sprawy oraz podejmowały działania mające na celu rzetelne wyjaśnienie zaistniałej sytuacji. W toku prowadzonych czynności zapewniono również wsparcie nauczycielce, której dotyczyło zdarzenie, z poszanowaniem przysługujących jej praw pracowniczych oraz zasad wynikających z przepisów regulujących odpowiedzialność dyscyplinarną nauczycieli.
Należy podkreślić, że wszystkie działania miały na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania szkoły oraz ochronę praw uczniów, nauczycieli i pozostałych członków społeczności szkolnej.
Obecnie szczególnie istotne jest zapewnienie społeczności szkolnej warunków sprzyjających spokojnej pracy dydaktycznej i wychowawczej. Szkoła powinna być miejscem dialogu, wzajemnego szacunku oraz stabilności, a wszelkie działania organów państwa w tego rodzaju sytuacjach zmierzają przede wszystkim do przywrócenia spokojnego funkcjonowania placówki oraz zapewnienia bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom.
Pomorski Kurator Oświaty pozostaje w bieżącym kontakcie z dyrektorem szkoły w zakresie monitorowania sytuacji uczniów. Na dzień sporządzenia niniejszej odpowiedzi brak jest informacji o przypadkach napiętnowania, presji rówieśniczej lub innych form dyskryminacji wobec uczniów. Każde ewentualne zdarzenie tego rodzaju będzie analizowane indywidualnie w oparciu o przepisy prawa oświatowego oraz wewnątrzszkolnego.
Sprawa zawieszenia nauczycielki została prawomocnie rozstrzygnięta przez Komisję Dyscyplinarną dla Nauczycieli przy Wojewodzie Pomorskim, która uchyliła decyzję dyrektora szkoły w przedmiotowym zakresie.
Odnosząc się do kwestii poszanowania symboli religijnych należy podkreślić, że system oświaty działa w oparciu o Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 48 ust. 1 Konstytucji rodzice mają prawo do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami, z poszanowaniem wolności sumienia i wyznania dziecka.
Preambuła ustawy – Prawo oświatowe stanowi, że oświata w Rzeczypospolitej Polskiej kieruje się zasadami zawartymi w Konstytucji RP oraz wskazaniami wynikającymi z aktów prawa międzynarodowego w zakresie praw człowieka. Nauczanie i wychowanie – respektując chrześcijański system wartości – opiera się na uniwersalnych zasadach etyki, przy jednoczesnym poszanowaniu różnorodności światopoglądowej społeczeństwa.
Obowiązujące przepisy nie przewidują wydawania przez Ministra Edukacji szczegółowych wytycznych dotyczących umieszczania lub usuwania symboli religijnych w szkołach publicznych. Kwestia ta została bowiem już uregulowana w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach, którego § 12 stanowi, że w pomieszczeniach szkolnych może być umieszczony krzyż.
Ocena konkretnych sytuacji w szkole następuje każdorazowo w odniesieniu do okoliczności faktycznych, z uwzględnieniem dobra ucznia, jego bezpieczeństwa oraz praw wszystkich członków społeczności szkolnej. Nadzór pedagogiczny nad szkołami sprawują właściwi kuratorzy oświaty, którzy działają w granicach kompetencji określonych w ustawie – Prawo oświatowe.
Ministerstwo Edukacji Narodowej podejmuje działania na rzecz poszanowania różnorodności kulturowej oraz wspierania dialogu w społecznościach szkolnych poprzez realizację programów wychowawczo-profilaktycznych, które – zgodnie z ustawą – uchwalane są przez radę rodziców w porozumieniu z radą pedagogiczną. Programy te powinny sprzyjać budowaniu klimatu wzajemnego szacunku, przeciwdziałaniu konfliktom oraz kształtowaniu postaw tolerancji i odpowiedzialności.
Jednocześnie Ministerstwo nie prowadzi prac zmierzających do zmiany obowiązujących regulacji w zakresie obecności symboli religijnych w szkołach publicznych.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu