Interpelacja w sprawie ochrony zabytków zniszczonych w trakcie powodzi w 2024 r.

Interpelacja w sprawie ochrony zabytków zniszczonych w trakcie powodzi w 2024 r. Interpelacja nr 15172 do ministra kultury i dziedzictwa narodowego w sprawie ochrony zabytków zniszczonych w trakcie powodzi w 2024 r. Zgłaszający: Katarzyna Czochara Data wpływu: 05-02-2026 Szanowna Pani Minister, powódź, która dotknęła południowo-zachodnią Polskę we wrześniu 2024 r., spowodowała ogromne straty w infrastrukturze, mieniu prywatnym oraz w obszarze dziedzictwa kulturowego. Pomimo upływu kilku miesięcy od katastrofy, samorządy oraz zarządcy obiektów zabytkowych nadal alarmują o braku realnej pomocy ze strony rządu, niewystarczających środkach finansowych oraz długotrwałych i niejasnych procedurach administracyjnych. W praktyce ciężar ratowania i odbudowy zabytków został przerzucony na jednostki samorządu terytorialnego, które – po poniesieniu ogromnych kosztów związanych z usuwaniem skutków powodzi – nie dysponują środkami pozwalającymi na samodzielne zabezpieczenie i odbudowę obiektów zabytkowych. Brak szybkiej reakcji ze strony rządu prowadzi do dalszej degradacji zniszczonych obiektów i grozi bezpowrotną utratą części dziedzictwa kulturowego. W związku z powyższym wnoszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: 1. Dlaczego do chwili obecnej rząd nie uruchomił dedykowanego, nadzwyczajnego programu odbudowy zabytków zniszczonych w wyniku powodzi we wrześniu 2024 r., mimo skali strat porównywalnej z największymi klęskami żywiołowymi ostatnich lat? 2. Jakie są konkretne przyczyny opóźnień w uruchamianiu środków finansowych na ratowanie zabytków oraz kto ponosi odpowiedzialność za brak skutecznej koordynacji działań pomiędzy administracją rządową a samorządami? 3. Jaką rzeczywistą kwotę środków finansowych rząd przeznaczył do tej pory na odbudowę i zabezpieczenie zabytków po powodzi oraz jaki procent tych środków został faktycznie wypłacony, a nie jedynie zapowiedziany w komunikatach medialnych? 4. Ile wniosków złożonych przez samorządy i instytucje kultury zostało dotychczas: a) pozostawionych bez rozpatrzenia, b) odrzuconych z przyczyn formalnych, c) skierowanych do uzupełnień, d) rozpatrzonych pozytywnie i na jaką kwotę ogólną? 5. Czy rząd zamierza zrekompensować samorządom koszty poniesione na doraźne zabezpieczenie zabytków, które były konieczne z uwagi na brak szybkiego wsparcia ze strony administracji centralnej? 6. Czy Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego planuje wprowadzenie specjalnego trybu awaryjnego dla obiektów zabytkowych dotkniętych klęskami żywiołowymi? Brak zdecydowanych działań rządu w tej sprawie skutkuje nie tylko stratami materialnymi, ale także nieodwracalnym niszczeniem dziedzictwa kulturowego, za które odpowiedzialność spoczywa na administracji państwowej. Z poważaniem Katarzyna Czochara Poseł na Sejm RP