Interpelacja w sprawie działalności Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego

Interpelacja w sprawie działalności Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Interpelacja nr 14901 do ministra edukacji w sprawie działalności Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Zgłaszający: Janusz Kowalski Data wpływu: 28-01-2026 Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego jest instytucją powstałą w celu wsparcia edukacji polonijnej i promocji języka polskiego za granicą. Powstanie tak przydatnego narzędzia dla państwa polskiego było efektem licznych próśb organizacji polonijnych kierowanych do ministra edukacji i nauki, stąd moja autorska inicjatywa utworzenia przez rząd PiS instytutu na wzór podobnych organizacji w Niemczech, Hiszpanii czy Wielkiej Brytanii, zrealizowana przez ministra prof. Przemysława Czarnka, który wspierał Polaków i Polonię poza granicami Polski. Na początku swojej działalności instytut Kolbego realizował swoje cele statutowe w sposób wzorcowy i był bardzo pozytywnie oceniany poza granicami kraju i przez krajowe organizacje pozarządowe. Niestety przez ostatnie 2 lata opinia na temat instytutu Kolbego zmieniła się na negatywną. Liczni sygnaliści pracujący obecnie oraz poprzednio zgłaszali do mnie nieprawidłowości i wzbudzającą podejrzenie działalność obecnej dyrekcji. Dodatkowo przez ostatnie miesiące otrzymałem podobne informacje od beneficjentów spoza naszego kraju. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907) zwracam się do Pani Minister o udzielenie odpowiedzi na pytania: Czy prawdą jest, że obecna dyrekcja instytutu Kolbego zakupuje bilety lotnicze w klasie biznes mimo olbrzymiego deficytu budżetowego? Proszę o listę przedmiotowych wydatków za 2025 r. Czy poprzednia dyrekcja instytutu Kolbego, czyli panowie Jacek Gołębiewski oraz Jacek Janowiak, w odróżnieniu od obecnej dyrekcji podróżowali klasą ekonomiczną? Czy prawdą jest, że instytut Kolbego we wszystkich oficjalnych dokumentach używa niepoprawnej nazwy, która według obowiązującej ustawy brzmi „Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego”, w skrócie instytut Kolbego? Czy prawdą jest, że obecna dyrekcja instytutu Kolbego podpisała umowę z osobą mieszkającą na stałe w Belgii? Czy prawdą jest, że powyższej osobie instytut Kolbego kupował bilety lotnicze? Czy prawdą jest, że w 2024 roku i 2025 roku zakupiono nowe telefony komórkowe do instytutu Kolbego, mimo że poprzednicy zostawili poprzednio zakupione telefony praktycznie nowe i w idealnym stanie? Czy prawdą jest, że poprzednia dyrekcja instytutu Kolbego została zwolniona z pracy z naruszeniem prawa i obecnie rozpatrywana jest sprawa w sądzie o bezprawne zwolnienie? Czy prawdą jest, że obecna dyrekcja instytutu Kolbego nie przystępowała do konkursu i nie potwierdziła swoich kwalifikacji? Czy prawdą jest, że program stypendialny nie był realizowany za pomocą operatora, nie użyto profesjonalnego generatora wniosków i nie był zgodny z zasadami RODO?

Odpowiedź na interpelację w sprawie działalności Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Odpowiedź na interpelację nr 14901 w sprawie działalności Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Izabela Ziętka Warszawa, 12-05-2026 Szanowny Panie Pośle, w odpowiedzi na postawione przez Pana w interpelacji pytania przedstawiam poniższe informacje. Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. Świętego Maksymiliana Marii Kolbego to ważna instytucja publiczna nadzorowana przez Ministra Edukacji. Przyczynia się ona do pogłębienia znajomości polskiej kultury i polskiego języka na całym świecie. Jedną z decyzji podjętych na początku mojego urzędowania było odwołanie poprzedniego dyrektora Pana Jacka Gołębiowskiego pismem z dnia 9 lutego 2024 r. ze skutkiem natychmiastowym, tj. bez wypowiedzenia z winy pracownika. Odwołanie ze stanowiska zostało dokonane na podstawie art. 70 § 3 w zw. z art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy oraz art. 4 w zw. z art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o Instytucie Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1409). Odwołanie ze stanowiska nastąpiło zgodnie z ww. przepisami. Nie ma żadnych podstaw do stwierdzenia, iż odwołanie Pana Jacka Gołębiowskiego ze stanowiska dyrektora Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. Świętego Maksymiliana Marii Kolbego w Warszawie zostało dokonane z naruszeniem prawa. Sądy administracyjne (w tym Naczelny Sąd Administracyjny) odrzuciły skargi Pana Jacka Gołębiowskiego na odwołanie. Natomiast sprawa, która toczy się przed sądem pracy, nie zakończyła się (sąd pierwszej instancji oddalił pozew pana Gołębiowskiego). Dyrektor Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. Świętego Maksymiliana Marii Kolbego, Pani Urszula Starakiewicz-Krawczyk została na to stanowisko powołana przez Ministra Edukacji z dniem 15 lutego 2024 roku na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o Instytucie Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1409). Pani Urszula Starakiewicz-Krawczyk przed powołaniem na stanowisko dyrektora Instytutu potwierdziła wynikające z przepisów ustawy swoje kwalifikacje o spełnieniu wymagań niezbędnych do zajmowania tego stanowiska. Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyraziły pozytywne opinie co do powołania dyrektora Instytutu. Nowa dyrektor Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego (dalej: Instytut) realizuje swoje zadania zgodnie z zasadami funkcjonującymi w Instytucie i w sposób gospodarny. W dniu 17 lutego 2025 r. weszło w życie zarządzenie dyrektora Instytutu dotyczące podróży służbowych. Zgodnie z nim podróże służbowe realizowane drogą lotniczą na trasach europejskich odbywają się wyłącznie w klasie ekonomicznej. W przypadku podróży międzykontynentalnych dyrekcji Instytutu, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, możliwe jest podróżowanie w klasie biznes. Przed powyższą zmianą, w 2024 roku dyrektor Instytutu raz odbyła podróż służbową w klasie biznes. Po zmianie, w 2025 roku dyrektor Instytutu skorzystała ze wskazanej możliwości jednokrotnie, w związku z podróżą służbową do Melbourne. Klasa biznes dotyczyła tylko jednego odcinka podróży na trasie Warszawa-Melbourne. Zestawienie listy wydatków za 2025 rok dla odbytych podróży służbowych dyrekcji Instytutu przedstawia tabela stanowiąca załącznik do pisma [1] . Wynika z niego realizowanie przez dyrektora Instytut, tak jak w poprzednich latach od 2022 roku, podróży przede wszystkim w klasie ekonomicznej. W zakresie używania nazwy warto wskazać, że w każdym oficjalnym wystąpieniu Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego skierowanym do konkretnego odbiorcy (w szczególności odbiorcy urzędowego) oraz do nieograniczonej liczby odbiorców (zarówno w obrocie krajowym jak i zagranicznym) jest podawana pełna nazwa jednostki wraz z przywołaniem patrona. W toku danego wystąpienia z przyczyn stylistycznych są także (tak jak w tym przypadku) stosowane skrótowe określenia jednostki, czyli Instytut. Osobną kwestią jest posługiwanie się nazwą/wyróżnikiem Instytutu w sytuacji ograniczonej dostępności miejsca, w którym ta nazwa miałaby być wykorzystana. Dotyczy to sytuacji rozwinięć w adresach w mediach elektronicznych (np. w adresie poczty elektronicznej), a także tam, gdzie wprowadzany jest znak graficzny. Grafika z jednej strony rządzi się własnymi prawami estetycznymi, z drugiej strony wymaga skompresowania treści (choćby w celu czytelności znaku). W takich sytuacjach nazwa Instytutu jest podawana w wersjach skróconych, w tym w wersjach bez wskazania patrona. Znak graficzny koresponduje z podaną w treści wystąpienia pełną nazwą Instytutu. W zakresie pytania dot. zatrudnienia, informuję, że w okresie od 15 kwietnia 2024 r. do 5 lipca 2024 r. w Instytucie była zatrudniona osoba, która jako jedno z miejsc zamieszkania wskazała adres w Belgii, a jako drugie adres w Polsce. Osoba zatrudniona została w Instytucie na podstawie umowy o pracę na 3 miesięczny okres próbny. Instytut jako pracodawca, na podstawie art. 67 20 § 5 Kodeksu pracy zawarł z tym pracownikiem porozumienie, w którym określono zasady wykonywania pracy zdalnej. Zgodnie z zapisami tego porozumienia pracownik wykonywał pracę zdalną w części wymiaru czasu pracy i zadań tj. naprzemiennie co drugi tydzień w danym miesiącu. Należy podkreślić, że ten pracownik deklarował chęć stałej relokacji do Polski, gdyby umowa przeszła na czas nieokreślony. Umowa z pracownikiem nie została przedłużona. Instytut nie ponosił żadnych dodatkowych kosztów związanych z zatrudnieniem, w szczególności Instytut nie dokonywał zakupu biletów lotniczych. Nadmienić należy, że w dzisiejszej rzeczywistości komunikacyjnej co do zasady zadania pracownicze wykonywać można, zarówno w siedzibie jednostki jak i przy wykorzystaniu narzędzi do zdalnej komunikacji - co nie bez powodu znalazło odzwierciedlenie w przepisach kodeksu pracy. Zatem Instytut jako jednostka zatrudniająca pracowników także stwarza takie warunki hybrydowe dla swoich pracowników. Jednak nadmienić należy, że stosownie do deklaracji dyrektora Instytutu, przy rekrutowaniu kadr pracodawca zwraca uwagę na kompetencje i przygotowanie merytoryczne osób kandydujących na stanowiska pracownicze w jednostce. W zakresie stanu majątkowego Instytutu, wyjaśniam, że na dzień 30 listopada 2024 r. w Instytucie na stanie majątku figurowały 24 telefony komórkowe z czego w użytkowaniu było 21. Dwa aparaty zostały wyłączone z użytkowania z powodu awarii. Przedstawiona liczba sprzętu była niewystarczająca do potrzeb i zadań jakie są wykonywane przez pracowników Instytutu. W związku z tym kierownictwo Instytutu zdecydowało o zakupie ośmiu sztuk telefonów, które trafiły do Instytutu w połowie grudnia 2024 r. Nabycie telefonów nastąpiło po przeprowadzeniu postępowania w ramach procedury zamówień publicznych. Ponadto w roku 2025 nie nabywano żadnych dodatkowych telefonów komórkowych. W zakresie pytania o program stypendialny informuję, że w latach 2024 i 2025 był on finansowany z dotacji podmiotowej i realizowany bezpośrednio przez Instytut, na podstawie indywidualnych wniosków składanych przez osoby ubiegające się o stypendium w ramach naboru, zgodnie z art. 22 ust. 3 przywołanej powyżej ustawy. Obowiązek lub możliwość korzystania z operatora dotyczy środków pochodzących z dotacji celowej, nie dotacji podmiotowej, zatem realizacja programu stypendialnego bez udziału operatora w latach 2024 i 2025 była działaniem poprawnym, zgodnym z przepisami prawa i przyjętym modelem finansowania dla tych działań. Podczas obu naborów wykorzystano systemy teleinformatyczne do składania wniosków, zgodnie z wymogami określonymi w ww. ustawie oraz rozporządzeniu Ministra Edukacji i Nauki z dnia 13 kwietnia 2023 r. w sprawie stypendiów Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego. Dyrektor Instytutu zapewniła, że w latach 2024-2025 formularze wniosków zostały przygotowane zgodnie z przepisami Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (RODO), zawierały informację o administratorze danych osobowych, którym jest Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. św. Maksymiliana Marii Kolbego w Warszawie, oraz odnośnik do strony internetowej Instytutu z pełną klauzulą informacyjną dotyczącą przetwarzania danych osobowych. W roku 2025 nabór prowadzony był za pośrednictwem systemu teleinformatycznego na dedykowanej stronie https://irjp.wypelnij-wniosek.pl/ . Z wyrazami szacunku Z upoważnienia Ministra Edukacji Izabela Ziętka Podsekretarz Stanu [1] Informacja przedstawiona przez dyrektora Instytutu w odpowiedzi na zapytanie z interpelacji