Interpelacja w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych

Interpelacja w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych Interpelacja nr 14794 do ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych Zgłaszający: Marta Stożek Data wpływu: 21-01-2026 Szanowny Panie Ministrze, w nawiązaniu do różnych interpretacji przepisów prawa finansowego i oświatowego przez kolejne RIO ws. możliwości finansowania kosztów dowozu uczniów do szkół ze środków dotacji oświatowych, proszę o ustosunkowanie się do poniższych kwestii. Ze względu na konstytucyjną zasadę równości stron postępowania i regułę pewności prawa, prowadzona przez regionalne izby obrachunkowe praktyka nadzorcza powinna zapewniać jednolite stosowanie prawa w całym kraju i minimalizować rozbieżności interpretacyjne. W rzeczywistości dochodzi do istotnych różnic interpretacyjnych w zakresie stosowania art. 35 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, mimo że izby działają w oparciu o tej sam stan prawny i stanowią analogiczne funkcje kontrolne i nadzorcze. Regionalna Izba Obrachunkowa w Krakowie w odpowiedzi o sygn. WIAS.710.58.2024 informowała, że pokrywanie z dotacji oświatowych kosztów dowozu uczniów do szkoły jest nieuprawnione, gdyż zadanie to stanowi wyłączne zadanie własne gminy i nie mieści się w zakresie zadań szkoły w obszarze kształcenia, wychowania i opieki. W przeciwieństwie do stanowiska Ministerstwa Edukacji Narodowej (wyrażonego w odpowiedzi na moją interpelację nr 14049) i powołując się na wspomniane wyżej stanowisko RIO w Krakowie, wójt gminy Babice kwestionuje wydatkowanie przez Publiczną Szkołę Podstawową w Rozkochowie dotacji oświatowej w celu pokrycia kosztów dowozu uczniów do placówki, co staje się potencjalną przyczyną zlikwidowania reaktywowanej w 2024 roku szkoły. Odmienne stanowisko prezentuje RIO w Kielcach (zob. sygn. WI.54.69.2025), które powołuje się na stanowisko ministra edukacji narodowej. Warto wspomnieć też o stanowisku RIO w Bydgoszczy (RIO-NR.K-432-36/2025), przywołującym orzecznictwo sądów administracyjnych (zob. wyrok WSA w Gdańsku sygn. akt I SA/Gd 86/25, wyrok WSA w Olsztynie sygn. akt I SA/Ol 461/22, wyrok WSA w Gdańsku sygn. akt I SA/Gd 1018/20), wskazując, że katalog zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nie ma charakteru zamkniętego, a gdy szkoła przyjmuje na siebie obowiązek organizacji dowozu uczniów i zapewnienia im opieki, możliwe jest uznanie takich wydatków za związane z realizacją zadań szkoły, możliwe do kwalifikowania do finansowania z dotacji oświatowej. Stanowisko RIO w Bydgoszczy przywołuje też stanowiska izb w Gdańsku, Olsztynie i Opolu na ten temat. Rozbieżności interpretacyjne są o tyle istotne, że choć nie są formalnie wiążące, w rzeczywistości wywierają znaczący wpływ na decyzje jednostek samorządu terytorialnego i organów prowadzących szkoły, w tym na następne decyzje kontrolne i finansowe (m.in. żądania zwrotu dotacji, naliczania odsetek). W oczywisty sposób prowadzi to do braku pewności prawa, ryzyka sporów administracyjnych i sądowych, a przede wszystkim nierównego traktowania podmiotów w skali całego kraju. Podmioty prowadzące szkoły publiczne i niepubliczne są faktycznie uzależnione od lokalnej interpretacji prawa, ustalanej przez lokalną RIO. Zgodnie z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: 1. Jakie działania nadzorcze podejmuje i planuje podjąć minister spraw wewnętrznych i administracji w celu zapewnienia jednolitości stosowania prawa przez regionalne izby obrachunkowe, zwłaszcza w kwestii wydawanych wyjaśnień dotyczących wykorzystania dotacji oświatowych? 2. Czy dopuszczalne jest funkcjonowanie w obrocie prawnym gruntownie różnych interpretacji tych samych przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (tak jak w przypadku odpowiedzi udzielanych przez RIO w Kielcach i RIO w Krakowie)? 3. Czy minister spraw wewnętrznych i administracji planuje – razem z Krajową Radą Regionalnych Izb Obrachunkowych lub właściwymi ministrami – opracować jednolite wytyczne dotyczące interpretacji art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych? 4. Jakie działania planuje podjąć Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, by doprecyzować w przepisach prawa granice kompetencji regionalnych izb obrachunkowych w części udzielania wyjaśnień, tak by nie prowadziły one do podawania quasi-wiążącej wykładni prawa? Czy planowane jest stworzenie skutecznego mechanizmu, który zapewni korygowanie rozbieżności interpretacyjnych, prezentowanych przez różne izby? Z wyrazami szacunku Marta Stożek

Odpowiedź na interpelację w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych Odpowiedź na interpelację nr 14794 w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański Warszawa, 05-02-2026 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 14794 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie zróżnicowanych interpretacji przepisów przez regionalne izby obrachunkowe dotyczących możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych, uprzejmie przedstawiam następujące informacje. Na wstępie pragnę wskazać, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych [1] nadzór nad działalnością regionalnych izb obrachunkowych sprawuje minister właściwy do spraw administracji publicznej [2] wyłącznie na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ministrowi nie przysługują zatem z tytułu sprawowanego nadzoru uprawnienia władcze, ingerujące we wszystkie sfery działalności izb. Nadzorowanie regionalnych izb obrachunkowych nie oznacza generalnej kompetencji Ministra do wkraczania w ich działalność, w tym weryfikowania pod względem merytorycznym podejmowanych działań, jak i stanowisk zajmowanych przez izby. Regionalne izby obrachunkowe, posiadając status państwowych organów nadzoru i kontroli gospodarki finansowej, wyposażone są w daleko idącą samodzielność i niezależność w wykonywaniu swych zadań i funkcji. Zatem działalność nadzorcza i kontrolna izb, jako merytoryczna działalność niezależnego organu, wyspecjalizowanego w procesie stosowania przepisów o finansach publicznych, nie podlega nadzorowi, w tym kontroli Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Z uwagi na wyżej przedstawiony charakter nadzoru nad działalnością regionalnych izb obrachunkowych Minister SWiA nie posiada ustawowych instrumentów do podejmowania działań mających na celu wspomniane w wystąpieniu Pani Poseł „zapewnienie jednolitości stosowania prawa przez Regionalne Izby Obrachunkowe”. Jak wskazują przepisy ustawy o rio i aktów wykonawczych wydanych do ww. regulacji, a także jak przyjmuje się w orzecznictwie i doktrynie, nadzór administracji rządowej nad izbami odbywa się bowiem jedynie w aspekcie funkcjonalnym jako instytucji, nie zaś merytorycznym. Trzeba przy tym podkreślić, że w związku z przypisaną niezależnością od administracji rządowej i samorządowej nadzór nad rozstrzygnięciami nadzorczymi regionalnych izb obrachunkowych sprawują sądy administracyjne. Jest to nadzór merytoryczny sprawowany w pierwszej instancji przez wojewódzkie sądy administracyjne, w drugiej zaś przez Naczelny Sąd Administracyjny. Niezależnie od powyższego należy wskazać na koordynującą rolę Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych (KRRIO), reprezentującej wszystkie regionalne izby obrachunkowe wobec naczelnych i centralnych organów państwa. Do zadań Krajowej Rady należy między innymi upowszechnianie dorobku i doświadczeń izb, co jest poprzedzone wymianą doświadczeń pomiędzy samymi izbami, jak i współpraca z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych w obszarze finansów samorządu terytorialnego. Co więcej, w celu zapewnienia jednolitości udzielanych przez izby wyjaśnień w sprawach dotyczących stosowania przepisów o finansach publicznych Krajowa Rada może wydawać, w uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, wytyczne, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jednocześnie uprzejmie informuję, że mając na względzie wagę zasygnalizowanych przez Panią Poseł trudności interpretacyjnych, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji wystąpiło do Przewodniczącego Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych z prośbą o zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z otrzymaną od Przewodniczącego KRRIO informacją w przedmiotowej sprawie, wyjaśnienia udzielone przez Izby na podstawie art. 13 pkt 11 ustawy o rio nie mają charakteru wiążącego dla podmiotu wnioskującego o przedstawienie wyjaśnienia. Ostateczną decyzję o zwrocie dotacji w konkretnej sytuacji, biorąc pod uwagę indywidualne uwarunkowania, podejmuje organ dotujący, a decyzje te podlegają weryfikacji przez samorządowe kolegia odwoławcze oraz sądy. Przewodniczący KRRIO poinformował również, że tematyka dotycząca możliwości pokrywania kosztów dowozu uczniów ze środków dotacji oświatowych zostanie przedstawiona na najbliższym posiedzeniu KRRIO, co może pozwolić na wypracowanie stanowiska, względnie sformułowanie wniosku de lege ferenda , przy czym podkreślenia wymaga, że ewentualne stanowiska KRRIO mają tylko i wyłącznie charakter koordynujący, a nie stanowią wiążącej interpretacji przepisów prawa. Z poważaniem z up. Tomasz Szymański Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Dz. U. z 2025 r. poz. 7, dalej: ustawa o rio ; [2] dalej również: Minister, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, Minister SWiA ;