Interpelacja w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego

Interpelacja w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego Interpelacja nr 13150 do ministra cyfryzacji, ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego Zgłaszający: Paulina Matysiak Data wpływu: 24-10-2025 Szanowni Panowie Ministrowie, w ramach niniejszej interpelacji pragnę zwrócić się z kwestią dotyczącą problemu niejednolitej i niezgodnej z duchem prawa praktyki przyjmowania petycji składanych drogą elektroniczną przez organy administracji publicznej. Zgodnie z art. 63 Konstytucji RP każdy obywatel ma prawo kierować petycje do organów władzy publicznej. Prawo to ma charakter konstytucyjny i nie powinno być ograniczane przez nadmierne wymogi formalne. W świetle obowiązującego art. 4 ustawy o petycjach, petycja może być złożona pisemnie lub elektronicznie, a w przypadku formy elektronicznej „może być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym“. Przepis ten jednoznacznie wskazuje na fakultatywny, a nie obowiązkowy charakter podpisu kwalifikowanego. Pomimo tego część podmiotów publicznych – w tym niektóre urzędy marszałkowskie i jednostki samorządu terytorialnego – błędnie wymaga od obywateli użycia kwalifikowanego podpisu elektronicznego przy składaniu petycji, odmawiając przyjęcia dokumentów podpisanych podpisem zaufanym lub złożonych za pośrednictwem platformy ePUAP. Praktyka ta nie ma podstawy prawnej i w oczywisty sposób ogranicza konstytucyjne prawo obywateli do składania petycji. Podpis zaufany, będący elementem państwowego systemu identyfikacji elektronicznej, zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa i jednoznaczne powiązanie czynności z osobą podpisującą. Wykorzystywany jest on powszechnie do załatwiania spraw administracyjnych, w tym do składania wniosków, odwołań czy podań, dlatego brak jego uznania przy petycjach jest nieuzasadniony. Obecna sytuacja prowadzi do niejednolitości stosowania prawa, utrudnia obywatelom realizację przysługujących im praw i powoduje niepotrzebne obciążenie organów administracji publicznej. W świetle zasad proporcjonalności, zaufania obywatela do państwa oraz neutralności technologicznej, konieczne jest doprecyzowanie przepisów ustawy o petycjach oraz wydanie jednolitych wytycznych, które uregulują sposób przyjmowania petycji elektronicznych. Obywatele podnoszą także potrzebę opracowania jednolitego formularza „Petycja“ w systemie ePUAP, usunięcia archaicznego określenia „bezpieczny podpis elektroniczny“ z Biuletynów Informacji Publicznej, a także przeprowadzenia szkoleń dla pracowników administracji w zakresie prawidłowego przyjmowania petycji elektronicznych i dopuszczalnych form podpisu. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czy planuje się doprecyzowanie przepisów ustawy o petycjach w zakresie jednoznacznego uznania podpisu zaufanego i podpisu osobistego jako równoważnych podpisowi kwalifikowanemu przy składaniu petycji elektronicznych? Jeśli tak, to kiedy? Czy resorty zamierzają opracować i wprowadzić jednolite wytyczne dla organów administracji publicznej w zakresie przyjmowania petycji składanych elektronicznie? Jeśli tak, to kiedy? Czy przewiduje się opracowanie specjalnego formularza „Petycja“ w systemie ePUAP, który umożliwiałby złożenie petycji w sposób prosty i zgodny z wymogami ustawy? Jeśli tak, to kiedy? Czy zostaną podjęte działania mające na celu usunięcie z Biuletynów Informacji Publicznej przestarzałych komunikatów o konieczności używania „bezpiecznego podpisu elektronicznego“? Jeśli tak, to kiedy? Czy planowane są szkolenia dla pracowników administracji publicznej dotyczące prawidłowej obsługi petycji elektronicznych i akceptacji podpisu zaufanego jako pełnoprawnego sposobu identyfikacji wnioskodawcy? Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak Posłanka na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

Odpowiedź na interpelację w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego Odpowiedź na interpelację nr 13150 w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański Warszawa, 12-11-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 13150 Pani Poseł Pauliny Matysiak w sprawie zasad przyjmowania petycji elektronicznych i uznawania podpisu zaufanego, uprzejmie informuję, że kwestie poruszone w wystąpieniu Pani Poseł pozostają poza zakresem właściwości ministra spraw wewnętrznych i administracji. Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach [1] , mająca systemowe znaczenie dla relacji obywatel – państwo, nie została dotąd przypisana do żadnego z działów administracji rządowej w rozumieniu ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej [2] . Oznacza to, że nie znajduje się ona w bezpośrednim zakresie kompetencji żadnego z ministrów kierujących działami administracji rządowej, w tym ministra właściwego do spraw administracji publicznej, co czyni ją aktem prawnym o szczególnym charakterze – niezależnym od bieżącej struktury wykonawczej administracji publicznej, ponadresortowym i neutralnym. Prace legislacyjne nad ustawą o petycjach zostały zainicjowane przez Senat Rzeczypospolitej Polskiej (grupę senatorów VII i VIII kadencji), który dostrzegł potrzebę przejrzystego i dostępnego mechanizmu komunikacji między obywatelami a instytucjami publicznymi. Ustawa o petycjach , po rocznym okresie vacatio legis, weszła w życie 6 września 2015 r., stając się obowiązującym prawem. Jednocześnie pragnę wskazać, że zgodnie z art. 171 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby obrachunkowe. Należy przy tym zauważyć, że jedynym konstytucyjnym kryterium nadzoru jest legalność działania samorządu. Z poważaniem z up. Tomasz Szymański Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Dz. U. z 2018 r. poz. 870 [2] Dz. U. z 2025 r. poz. 1275