Interpelacja w sprawie przygotowania kart do głosowania przystosowanych do potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku
Interpelacja nr 12611
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej, ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie przygotowania kart do głosowania przystosowanych do potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 30-09-2025
Szanowna Pani Ministro, Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z art. 52 § 5 i § 6 Kodeksu wyborczego wybory w Polsce odbywają się w sposób tajny. Każdemu obywatelowi i każdej obywatelce przysługuje prawo do oddania głosu w sposób niezależny i nienaruszający prywatności jego poglądów politycznych. Niestety, w przypadku osób z dysfunkcją wzroku zasada ta w praktyce bywa naruszana.
Osoby słabowidzące często napotykają trudności z prawidłowym odczytaniem karty wyborczej ze względu na zbyt mały druk, co uniemożliwia im samodzielne i czytelne oddanie głosu. Z kolei osoby niewidome nie mają możliwości skorzystania z kart wyborczych z tekstem w alfabecie Braille’a zawierających imiona i nazwiska kandydatów. Nakładki brajlowskie dostępne obecnie w lokalach wyborczych zawierają jedynie numery kandydatów, co zmusza wyborczynię lub wyborcę do zapamiętywania imion, nazwisk oraz przypisanych im numerów — co staje się szczególnie uciążliwe przy większej liczbie kandydatów i kandydatek, jak ma to miejsce na przykład w wyborach do Sejmu czy rad powiatów.
W efekcie osoby niewidome i słabowidzące nierzadko zmuszone są do korzystania z pomocy osób trzecich przy oddaniu głosu, co w oczywisty sposób narusza zasadę tajności głosowania. W skrajnych przypadkach może to prowadzić do sytuacji, w której osoba pomagająca – świadomie lub nie – oddaje głos niezgodnie z wolą wyborcy.
Mając na uwadze powyższe problemy, zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo jest świadome problemów, jakie, przy okazji kolejnych wyborów, napotykają osoby z dysfunkcjami wzroku? Czy ministerstwo kontaktuje się w tej sprawie z Państwową Komisją Wyborczą?
Czy trwają obecnie prace nad wprowadzeniem w kolejnych wyborach wymogu, aby karty wyborcze były dostosowane do potrzeb osób z dysfunkcją wzroku (karty z powiększonym drukiem oraz z pełnym zapisem w alfabecie Braille’a)?
Na jakim etapie są ewentualne prace oraz czy i kiedy będą przeprowadzane konsultacje ze środowiskiem osób niewidomych i słabowidzących w celu dostosowania rozwiązań do ich realnych potrzeb?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź Sekretarz stanu Tomasz Szymański
9.10.2025
Odpowiedź na interpelację w sprawie przygotowania kart do głosowania przystosowanych do potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku
Odpowiedź na interpelację nr 12611
w sprawie przygotowania kart do głosowania przystosowanych do potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 09-10-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 12611 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie przygotowania kart do głosowania przystosowanych do potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku , uprzejmie informuję, że przedmiotowe zagadnienie pozostaje poza zakresem właściwości Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji nie uczestniczy w procedurze przygotowania i przeprowadzenia wyborów. Należy wskazać, że zgodnie z ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy [1] , wzory kart do głosowania ustala Państwowa Komisja Wyborcza. Ponadto Państwowa Komisja Wyborcza, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego, określa w drodze uchwały wzory nakładek na karty do głosowania sporządzonych w alfabecie Braille’a, jednocześnie kierując się możliwością praktycznego zastosowania tych nakładek przez wyborców niepełnosprawnych.
W związku z powyższym, wyrażenie stanowiska w przedmiotowej sprawie pozostaje w gestii Państwowej Komisji Wyborczej lub Krajowego Biura Wyborczego.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. z 2025 r. poz. 365.