Interpelacja w sprawie zmian dotyczących nadzoru pedagogicznego niepublicznych placówek oświatowych

Interpelacja w sprawie zmian dotyczących nadzoru pedagogicznego niepublicznych placówek oświatowych Interpelacja nr 11408 do ministra edukacji w sprawie zmian dotyczących nadzoru pedagogicznego niepublicznych placówek oświatowych Zgłaszający: Maria Małgorzata Janyska, Krystyna Sibińska Data wpływu: 31-07-2025 Szanowna Pani Minister, z prośbą o interwencję zgłaszają się, do mojego biura poselskiego przedstawiciele oświaty niepublicznej, zaniepokojeni pojawiającymi się zapowiedziami w sprawie zmian ustawowych, które miałyby na celu ograniczenie roli organu nadzoru pedagogicznego (kuratora oświaty) na rzecz samorządów w procesie tworzenia i funkcjonowania niepublicznych placówek oświatowych. Wg przedstawionych mi informacji samorządy miałyby otrzymać kompetencje decyzyjne w zakresie udzielania zgody na rozpoczęcie działalności przez podmioty zamierzające prowadzić niepubliczne szkoły i przedszkola. Wprowadzenie takiej regulacji, w ocenie interweniujących, mogłoby utrudnić lub wręcz blokować zakładanie takich placówek, a także negatywnie wpłynąć na rozwój edukacji oraz ograniczyć konstytucyjne prawo rodziców do wyboru formy kształcenia ich dzieci. W związku z powyższym, proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania: Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej prowadzi prace legislacyjne nad zmianą przepisów dotyczących procedury zakładania placówek niepublicznych? Czy planowane jest przekazanie samorządom terytorialnym decyzyjności w zakresie udzielania zezwoleń na założenie placówki niepublicznej, bez udziału kuratorów oświaty? Jakie mechanizmy kontrolne zostałyby wprowadzone, aby zapobiec ewentualnym nadużyciom i arbitralności w podejmowaniu decyzji przez samorządy? Czy resort przeprowadził analizę skutków społecznych i edukacyjnych takich zmian? Czy nie ma obawy, że zachwieje to równością dostępu do edukacji oraz pluralizmem edukacyjnym, gdyż wg interweniujących może zaistnieć ryzyko subiektywnej decyzyjności.

Odpowiedź na interpelację w sprawie zmian dotyczących nadzoru pedagogicznego niepublicznych placówek oświatowych Odpowiedź na interpelację nr 11408 w sprawie zmian dotyczących nadzoru pedagogicznego niepublicznych placówek oświatowych Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer Warszawa, 28-08-2025 Szanowne Panie Posłanki, stosownie do postanowień ustawy zasadniczej możliwość wyboru przez rodziców szkół innych niż publiczne została wpisana do katalogu konstytucyjnych wolności rodzicielskich, a zatem do rozstrzygnięć chronionych i opisanych przepisami rangi najwyższej. Tak ustanowione wolności nie mogą być ograniczane, w tym w szczególności doraźnymi wyborami i decyzjami organów władzy publicznej (także organów zdecentralizowanych). Właściwe tu postanowienie ustrojowe należy identyfikować w grupie najistotniejszych rozstrzygnięć jakościowych w edukacji, zapewniających systemowe warunki dla powstawania i działania na poziomie społeczności lokalnych zróżnicowanych organizacyjnie koncepcji i idei kształcenia, innych niż gwarancyjne, wystandaryzowane (edukacja publiczna), decydując tym samym również o głęboko merytorycznym wymiarze tego rozstrzygnięcia [1] . Podlegając wskazanym powyżej regułom, uprzejmie informuję, że Ministerstwo Edukacji Narodowej nie prowadzi prac nad projektami przypisującymi organom samorządowym uprawnienia umożliwiające wyznaczanie lokalnych granic dla powstawania i działania edukacji niepublicznej. Do resortu dotarły propozycje jednostek samorządu terytorialnego dotyczące nadania organom samorządowym prawa do wydawania zezwoleń na powstawanie przedszkoli, szkół i placówek niepublicznych, jednakże z powodów wskazanych na wstępie nie mogły być one pozytywnie rozpatrzone. Z wyrazami szacunku Z upoważnienia Ministra Edukacji Katarzyna Lubnauer Sekretarz Stanu [1] Art. 70 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997 nr 78 poz. 483) – rodzice mają wolność wyboru dla swoich dzieci szkół innych niż publiczne. Obywatele i instytucje mają prawo zakładania szkół podstawowych, ponadpodstawowych i wyższych oraz zakładów wychowawczych. Warunki zakładania i działalności szkół niepublicznych oraz udziału władz publicznych w ich finansowaniu, a także zasady nadzoru pedagogicznego nad szkołami i zakładami wychowawczymi, określa ustawa.