Interpelacja w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej" — Interpelacje — MójRząd.pl | MójRząd.pl
Odpowiedziano
Interpelacja w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej"
Złożona: 30.06.2025Odpowiedź: 28.07.2025Do: minister edukacji
Interpelacja w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej"
Interpelacja nr 10611
do ministra edukacji
w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej"
Zgłaszający: Tomasz Piotr Nowak, Krzysztof Gadowski
Data wpływu: 30-06-2025
Szanowna Pani Minister,
w dobie rosnącej dezinformacji oraz spadku zaufania części społeczeństwa do medycyny opartej na faktach, niezwykle istotne jest kształtowanie postaw prozdrowotnych już na etapie edukacji szkolnej. Młodzież szkół ponadpodstawowych, stojąca u progu dorosłości, powinna być świadoma nie tylko zagrożeń związanych z chorobami zakaźnymi, ale również znaczenia szczepień w ich zapobieganiu – zarówno dla ochrony indywidualnej, jak i zbiorowej (tzw. odporność populacyjna).
Światowa Organizacja Zdrowia wielokrotnie podkreślała, że szczepienia należą do najskuteczniejszych i najbezpieczniejszych form zapobiegania chorobom zakaźnym. Tymczasem w Polsce obserwuje się niepokojący wzrost liczby osób odmawiających szczepień, co może prowadzić do powrotu chorób, które wcześniej zostały niemal całkowicie wyeliminowane (np. odra, krztusiec).
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o rozważenie wprowadzenia obowiązkowego modułu edukacyjnego w ramach przedmiotu „edukacja zdrowotna“, który w sposób merytoryczny, oparty na dowodach naukowych, przybliżałby uczniom zagadnienia związane ze szczepieniami profilaktycznymi, ich mechanizmem działania, znaczeniem historycznym oraz wpływem na zdrowie publiczne.
W konińskich szkołach średnich prowadzone są działania edukacyjne skierowane do uczniów klas trzecich i czwartych, realizowane przez tut. Państwową Inspekcję Sanitarną. Ich celem jest obalanie mitów oraz prostowanie dezinformacji rozpowszechnianej przez tzw. antyszczepionkowców. Pogadanki, adresowane bezpośrednio do najstarszych uczniów szkół średnich, miały na celu przygotowanie ich do świadomego podejmowania decyzji, jako przyszłych rodziców.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje w najbliższym czasie wprowadzenie do programu nauczania szkół średnich treści dotyczących szczepień ochronnych?
2. Czy rozważano włączenie tematyki szczepień do podstawy programowej przedmiotu „edukacja zdrowotna“?
3. Czy ministerstwo podejmuje współpracę z Ministerstwem Zdrowia w zakresie wspólnego opracowania materiałów edukacyjnych na temat szczepień dla uczniów i nauczycieli?
4. Jakie działania podejmuje lub planuje resort edukacji, aby przeciwdziałać dezinformacji zdrowotnej wśród młodzieży?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź Podsekretarz stanu Paulina Piechna-Więckiewicz
28.07.2025
Odpowiedź na interpelację w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej"
Odpowiedź na interpelację nr 10611
w sprawie wprowadzenia do programu nauczania szkół średnich edukacji na temat szczepień profilaktycznych w ramach zajęć z "edukacji zdrowotnej"
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Paulina Piechna-Więckiewicz
Warszawa, 28-07-2025
Szanowni Panowie Posłowie,
Ministerstwo Edukacji Narodowej we współpracy z Ministerstwem Zdrowia działa wspólnie na rzecz zwiększenia stanu zaszczepienia dzieci i młodzieży przeciw chorobom zakaźnych w ramach Programu Szczepień Ochronnych.
Skuteczność tej formy działań profilaktycznych, jaką stanowią szczepienia ochronne, zależy w dużej mierze od świadomości i zaangażowania rodziców oraz opiekunów dzieci i uczniów.
Edukacja prozdrowotna jest jednym z podstawowych czynników kształtowania stylu życia, nawyków i postaw zdrowotnych młodych ludzi, wpływając na ich dobre samopoczucie, a także pośrednio na ograniczenie chorób cywilizacyjnych – jest inwestycją w życie teraz i na przyszłość. Poddanie dzieci szczepieniom ochronnym jest gwarancją ich bezpieczeństwa. Szczepionki są skuteczną metodą chroniącą przed zarażeniem różnymi chorobami.
Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 ust. 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2014 r. - Prawo oświatowe [1] , system oświaty zapewnia upowszechnianie wśród dzieci i młodzieży wiedzy o bezpieczeństwie oraz kształtowanie właściwych postaw wobec zagrożeń i sytuacji nadzwyczajnych.
Szerokie akcje edukacyjne, czyli upowszechnianie materiałów edukacyjno-informacyjnych dotyczących profilaktyki zdrowotnej, w tym również z zakresu szczepień profilaktycznych wpisują się każdorazowo bezpośrednio w profilaktyczne zadania szkoły. Takie działania są gwarantem zapewnienia jeszcze wyższego poziomu bezpieczeństwa zdrowotnego nie tylko dzieci w przedszkolach, ale także uczennic i uczniów - szczególnie w kontekście zapobiegania chorobom zakaźnym.
Przykładem takiego działania jest wspólne przygotowanie materiałów informacyjno-edukacyjnych dla jednostek systemu oświaty w zakresie szczepień przeciw HPV.
Do szkół został przekazany zestaw materiałów informacyjnych dotyczących szczepień przeciw HPV o sprawdzonych naukowo treściach. Obecnie dostępne są do wykorzystania w szkołach podczas lekcji przedmiotowych lub zajęć z wychowawcą opracowane materiały informacyjne dotyczące szczepień przygotowane dla uczniów szkół podstawowych i ich rodziców.
W pakiecie znalazły się:
1. List Ministra Edukacji i Ministra Zdrowia skierowany do dyrektorek i dyrektorów szkół;
2. List Ministra Edukacji i Ministra Zdrowia skierowany do rodziców;
3. Przewodnik dla dyrektorów szkół - organizacja szczepień przeciw HPV w szkołach;
4. Informator dla szkół;
5. Przewodnik dla rodziców i lekarzy – jak rozmawiać z nastolatkami o szczepieniu przeciw HPV;
6. Przewodnik po szczepieniach przeciw HPV dla rodziców nastolatków;
7. Scenariusze lekcyjne – szkoły podstawowe (4 scenariusze);
8. HPV Prezentacja;
9. Informator dla rodziców - Jak wygląda szczepienie dzieci i młodzieży w szkole;
10. Informator/ ulotka dla rodziców (wersja graficzna);
11. Wzór deklaracja przedstawiciela ustawowego dziecka dotycząca szczepienia przeciw HPV w szkole;
12. Wzór oświadczenia i zgoda przedstawiciela ustawowego dziecka dotycząca szczepienia przeciw HPV w szkole.
W informacjach dla rodziców zostały opisane praktyczne porady jak należy się zgłosić na szczepienie, jak będzie wyglądało szczepienie w szkole, jak i o co zadbać przed szczepieniem dziecka. Przewodnik dla rodziców i lekarzy zawiera wskazówki o tym, w jaki sposób rozmawiać z nastolatkami o szczepieniu.
Dyrektorzy otrzymali informatory dotyczące organizacji szczepień na terenie szkoły, zasad współpracy z przychodnią POZ. MEN i MZ przygotowało również dla nauczycieli scenariusze lekcji o szczepieniach przeciw HPV. Dla rodziców, opiekunów prawnych dziecka zostały opracowane wzory: deklaracji, oświadczenia i zgody dotyczącej szczepienia przeciw HPV w szkole. Dyrektorzy szkół mają stałą możliwość organizacji szczepień na terenie szkoły zgodnie z wytycznymi Ministerstwa Zdrowia.
Ponadto tematyka szczepień jest obecna w podstawie programowej kształcenia ogólnego w szkole podstawowej i szkołach ponadpodstawowych w zakresie poniższych przedmiotów:
Edukacja zdrowotna [2] :
Dział II. Zdrowie fizyczne (szkoła podstawowa w klasach IV – VI):
(…) 7) Wyjaśnia, czym są szczepienia; wyjaśnia, dlaczego warto się szczepić;
Dział I. Wartości i postawy (szkoła podstawowa w klasach VII i VIII):
(…) 5) przyjmuje postawę prospołeczną w odniesieniu do zdrowia innych osób; rozumie ideę zachowań prozdrowotnych w kontekście zdrowia publicznego, w tym donacji krwi, szczepień ochronnych, badań profilaktycznych oraz unikania zażywania substancji psychoaktywnych; rozumie, na czym polega kultura wolontariatu i ma świadomość, że służy ona dobru innych osób, w tym działaniom na rzecz ochrony środowiska naturalnego.
Dział II. Zdrowie fizyczne (szkoła podstawowa w klasach VII i VIII):
(…) 4) wyjaśnia znaczenie szczepień w przeszłości i obecnie; rozróżnia szczepienia obowiązkowe i zalecane; omawia, czym są ruchy antyszczepionkowe, czym jest dezinformacja o szczepieniach i jak ją rozpoznać;
Biologia (szkoła podstawowa) [3] :
II. Różnorodność życia.
2. Wirusy – bezkomórkowe formy materii. Uczeń:
2) przedstawia drogi rozprzestrzeniania się i zasady profilaktyki chorób wywoływanych przez wirusy (grypa, ospa, różyczka, świnka, odra, AIDS).
III. Organizm człowieka.
5. Układ odpornościowy. Uczeń:
(…) 3) przedstawia istotę działania szczepionek; podaje wskazania zastosowania szczepionek i uzasadnia konieczność stosowania obowiązkowych szczepień;
Biologia - zakres rozszerzony (liceum i technikum) [4] :
XII. Wirusy. Uczeń:
6) przedstawia drogi rozprzestrzeniania się i zasady profilaktyki chorób człowieka wywoływanych przez wirusy (wścieklizna, AIDS, schorzenia wywołane zakażeniem HPV, grypa, odra, ospa, różyczka, świnka, WZW typu A, B i C);
Jednostki systemu oświaty – przedszkola, szkoły i placówki – są miejscem zdobywania wiedzy i rozwijania kompetencji uczniów. Zakres tej wiedzy obejmuje dostosowane do wieku i możliwości poznawczych ucznia na różnych etapach edukacyjnych informacje dotyczące zdrowia człowieka, aspektów zdrowia publicznego oraz jego ochrony z uwzględnieniem informacji na temat roli szczepień ochronnych w tym procesie.
Szkoła jest miejscem kształtowania postaw odpowiedzialności społecznej i w tym zakresie wspiera system ochrony zdrowia publicznego.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Paulina Piechna-Więckiewicz
Podsekretarz Stanu
[1] Dz. U. z 2024 r., poz.737 z późn. zm.
[2] Dz. U. z 2025 poz. 378.
[3] Dz. U. z 2025 poz. 996.
[4] Dz. U. z 2024 poz. 1019.