Interpelacja w sprawie przekazywania cudzoziemców z terytorium Niemiec do Polski po 13 grudnia 2023 r.
Interpelacja nr 10602
do ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie przekazywania cudzoziemców z terytorium Niemiec do Polski po 13 grudnia 2023 r.
Zgłaszający: Bartosz Józef Kownacki
Data wpływu: 30-06-2025
Szanowny Panie Ministrze,
z narastającym oburzeniem obserwuję praktyki władz Republiki Federalnej Niemiec polegające na przekazywaniu cudzoziemców, w tym osób przebywających nielegalnie na terytorium RFN, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – najczęściej w trybie uproszczonym na podstawie mechanizmów readmisji lub w ramach procedury określonej w tzw. rozporządzeniu Dublin III.
Z informacji publicznych i relacji funkcjonariuszy wynika, że po dniu 13 grudnia 2023 r. nastąpiło znaczące nasilenie działań strony niemieckiej polegających na zawracaniu migrantów przez przejścia graniczne bez uprzedniej konsultacji lub zgody strony polskiej. Praktyki te rodzą uzasadnione pytania o ich zgodność z prawem międzynarodowym oraz o stanowisko obecnych władz Rzeczypospolitej Polskiej wobec jednostronnych działań partnera z Unii Europejskiej.
W związku z powyższym kieruję do Pana Ministra interpelację z następującymi pytaniami:
1. Ile przypadków przekazania cudzoziemców z terytorium Republiki Federalnej Niemiec do Polski odnotowano od dnia 13 grudnia 2023 r. do dnia udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację?
2. Ile z tych przekazań odbyło się:
a) w trybie readmisji uproszczonej,
b) w ramach procedury Dublin III?
3. Z jakich państw pochodzili cudzoziemcy przekazani stronie polskiej w tym okresie?
4. W ilu przypadkach cudzoziemcy przebywali uprzednio w Polsce legalnie (np. zarejestrowany pobyt, wniosek o ochronę międzynarodową), a w ilu przypadkach byli zawróceni bez jakiegokolwiek związku z pobytem na terytorium RP?
5. Czy władze niemieckie informują stronę polską o planowanych przekazaniach migrantów, czy też przekazania te odbywają się bez uprzednich ustaleń?
6. Ile przypadków przekazania cudzoziemców z Polski do Niemiec miało miejsce w tym samym okresie (tj. od 13 grudnia 2023 r.) i w jakich trybach prawnych zostały one zrealizowane?
7. Jakie stanowisko prezentuje Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji wobec tych praktyk oraz czy podjęto jakiekolwiek interwencje dyplomatyczne lub formalne protesty wobec strony niemieckiej?
8. Jakie metody są obecnie wykorzystywane przez Straż Graniczną oraz inne służby podległe MSWiA do monitorowania przekazań cudzoziemców z Niemiec do Polski?
9. W jaki sposób dokumentowane są przypadki przekazania cudzoziemców? Czy prowadzone są rejestry elektroniczne, protokoły przekazania lub inne środki ewidencyjne?
10. Czy ministerstwo posiada system bieżącego raportowania i analizy danych dotyczących transferów cudzoziemców w ramach readmisji i procedury dublińskiej? Jeśli tak, proszę o wskazanie, która jednostka organizacyjna za to odpowiada.
Zważywszy na wagę sprawy oraz wpływ tych praktyk na porządek publiczny i bezpieczeństwo wewnętrzne, uprzejmie proszę o pilne i szczegółowe udzielenie odpowiedzi na powyższe pytania.
Odpowiedź Podsekretarz stanu Maciej Duszczyk
25.07.2025
Odpowiedź na interpelację w sprawie przekazywania cudzoziemców z terytorium Niemiec do Polski po 13 grudnia 2023 r.
Odpowiedź na interpelację nr 10602
w sprawie przekazywania cudzoziemców z terytorium Niemiec do Polski po 13 grudnia 2023 r.
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Maciej Duszczyk
Warszawa, 25-07-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 10602 pana posła Bartosza Kownackiego w sprawie przekazywania cudzoziemców z terytorium Niemiec do Polski po 13 grudnia 2023 r. uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Od 13 grudnia 2023 r. do 7 lipca 2025 r. z Niemiec do Polski przekazano 1020 cudzoziemców. W ww. okresie w ramach readmisji przekazano 455 (w tym 398 w readmisji uproszczonej) i 565 cudzoziemców w ramach procedury Dublin III. Przekazani z Niemiec do Polski cudzoziemcy to głównie obywatele: Rosji, Afganistanu, Syrii, Indii i Ukrainy. Straż Graniczna nie odnotowała przypadków zawrócenia cudzoziemca bez jakiegokolwiek związku z pobytem na terytorium RP.
Należy podkreślić, że w zakresie realizacji transferów cudzoziemców rząd Rzeczypospolitej Polskiej działa wyłącznie na podstawie i w granicach obowiązujących przepisów prawa. Przekazywanie migrantów między Niemcami a Polską odbywa się na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 604/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca (Dublin III) [1] oraz porozumienia między Rządami państw grupy Schengen i Rządem Rzeczypospolitej Polskiej o przyjmowaniu osób przebywających bez zezwolenia z dnia 29 marca 1991 r . i porozumienia między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Federalnej Niemiec o współpracy w zakresie skutków wynikających z ruchów migracyjnych z dnia 7 maja 1993 r. (regulujące readmisję).
Jednocześnie informuję, że od 13 grudnia 2023 r. do 7 lipca 2025 r. z Polski do Niemiec przekazano 108 cudzoziemców (w tym 37 w readmisji uproszczonej) i 71 w ramach Dublin III. Należy podkreślić, że w czasie regularnie prowadzonych rozmów między Polską a Niemcami w zakresie migracji Polska nigdy nie zgodziła się na przyjmowanie migrantów wydalonych z Niemiec poza obowiązującymi procedurami funkcjonującymi m.in. w zakresie strefy Schengen. W kwestii realizacji transferów cudzoziemców rząd Rzeczypospolitej Polskiej działa wyłącznie na podstawie i w granicach obowiązujących przepisów prawa.
W dniu 9 czerwca br. w Warszawie odbyło się spotkanie ministra spraw wewnętrznych i administracji Tomasza Siemoniaka z ministrem spraw wewnętrznych Niemiec Alexandrem Dobrindtem. W czasie spotkania omówiono dotychczasowe efekty współpracy w zakresie zapobiegania nielegalnej migracji. Przy tej okazji strona polska wskazała, że działania muszą być prowadzone w oparciu o obowiązujące przepisy prawa i umowy międzynarodowe, które regulują przedmiotową kwestię w zależności od celu i charakteru pobytu cudzoziemców na terytorium umawiających się stron.
Ponadto uprzejmie informuję, że przekazania są dokumentowane w formie protokołów i ewidencjonowane w systemie teleinformatycznym Straży Granicznej.
Przepisy określające przekazywanie cudzoziemców wymagają nie tylko informowania, ale również uzyskania zgody strony wezwanej na przeprowadzenie przekazania, po przesłaniu uzasadnionego przeprowadzonym postępowaniem dowodowym wniosku. W przypadku readmisji do Polski zgodę wyraża organ Straży Granicznej, a przy transferze dublińskim – szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji bazuje na danych informacyjno–analitycznych przekazywanych przez podległe instytucje, tj. Komendę Główną Straży Granicznej oraz Urząd do Spraw Cudzoziemców.
Z poważaniem
z up. Maciej Duszczyk
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. L 180 z 29.6.2013, p. 31–59.