Interpelacja w sprawie dramatycznie niskiego udziału DNB w PKB Polski oraz trwałego drenażu dochodów narodowych przez zagraniczne podmioty

Interpelacja w sprawie dramatycznie niskiego udziału PNB w PKB Polski oraz trwałego drenażu dochodów narodowych przez zagraniczne podmioty Interpelacja nr 10360 do ministra finansów i gospodarki w sprawie dramatycznie niskiego udziału PNB w PKB Polski oraz trwałego drenażu dochodów narodowych przez zagraniczne podmioty Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Marek Jakubiak Data wpływu: 16-06-2025 Szanowny Panie Premierze, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację dotyczącą wyjątkowo niekorzystnej struktury dochodów narodowych w Polsce, ujawniającej się w relacji między dochodem narodowym brutto (DNB) a produktem krajowym brutto (PKB). Analizy międzynarodowe oraz dane Banku Światowego wskazują, że Polska od lat cechuje się jednym z najniższych udziałów PNB w PKB spośród państw członkowskich Unii Europejskiej – wynoszącym w ostatnich latach zaledwie 52–58% , w porównaniu do: 97% w Niemczech i Francji , 95–97% w Czechach, na Słowacji i na Węgrzech . Oznacza to, że ponad 40% dochodów wypracowywanych w Polsce nie trafia do obywateli i firm krajowych , lecz zasila budżety zagranicznych korporacji, funduszy i rządów – głównie państw Europy Zachodniej. Jest to jedno z najbardziej niepokojących zjawisk gospodarczych XXI wieku w Polsce – i zarazem temat nieobecny w debacie publicznej, choć dotyczy bezpośrednio poziomu życia Polaków, suwerenności finansowej państwa i polityki rozwoju gospodarczego . Źródła problemu: Nadmierna ekspozycja gospodarki na kapitał zagraniczny Po roku 1989 znaczna część sektora bankowego, energetycznego, przemysłowego i handlowego została sprzedana zagranicznym inwestorom, bez zabezpieczenia interesu państwa w zakresie transferów dochodów. Brak ekspansji kapitałowej polskich firm Polska, w odróżnieniu od Niemiec, Francji czy nawet Węgier, nie zbudowała znaczących globalnych korporacji , które mogłyby generować dochody za granicą i powiększać krajowy DNB. Utrata dochodów z dywidend, opłat licencyjnych i odsetek Transfery zysków zagranicznych inwestorów przyjmują różne formy: dywidendy, opłaty za korzystanie z marek i technologii, opłaty za zarządzanie, optymalizację podatkową i wewnątrzgrupowe kredyty. Brak polityki przeciwdziałania drenażowi Dotychczas żaden rząd nie opracował kompleksowego programu ograniczania odpływu dochodów narodowych. Polska pozostaje jednym z najbardziej otwartych i najmniej zabezpieczonych rynków UE. Konsekwencje dla Polski: zaniżony poziom inwestycji publicznych i społecznych – mniejsze dochody narodowe oznaczają mniejsze wpływy z podatków CIT, VAT i PIT, słabnący potencjał rozwojowy klasy średniej – korzyści ze wzrostu gospodarczego nie przekładają się na majątek Polaków, trwała luka rozwojowa wobec Europy Zachodniej – mimo wzrostu PKB nie następuje realna konwergencja dochodów gospodarstw domowych. W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Premiera o odpowiedź na poniższe pytania: Uprzejmie proszę o przedstawienie aktualnych szacunków udziału DNB w PKB Polski w 2023 i 2024 roku. Proszę również o przedstawienie udziału DNB w PKB w Czechach, na Słowacji i Węgrzech oraz diagnozę, skąd tak duże różnice. Jakie działania zostały podjęte, by ograniczyć odpływ dochodów z Polski? Czy rozważane są zmiany legislacyjne w zakresie opodatkowania transferów kapitałowych? Czy rząd planuje stworzyć strategię budowy polskich narodowych czempionów , którzy mogliby inwestować za granicą i generować dochody wzmacniające DNB? Jakie są główne sektory gospodarki, z których dochody wypływają za granicę? Proszę o zestawienie za ostatnie 5 lat z podziałem na branże. Czy rząd monitoruje realny poziom transferu zysków przez firmy zagraniczne działające w Polsce? Jakie działania kontrolne prowadzone są przez KAS i MF? Czy Polska planuje wprowadzić ograniczenia w wywozie kapitału lub system ulg tylko dla inwestorów reinwestujących zyski na miejscu? Czy przy negocjacjach z zagranicznymi inwestorami (np. strategicznymi w sektorze energetyki, technologii, zdrowia) brane są pod uwagę zabezpieczenia udziału DNB w PKB?