Interpelacja w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu

Interpelacja w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu Interpelacja nr 10221 do ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu Zgłaszający: Marta Stożek Data wpływu: 09-06-2025 Szanowny Panie Ministrze, zwracam się z interpelacją w związku z poważnymi i niepokojącymi doniesieniami dotyczącymi działań Policji podczas legalnego zgromadzenia publicznego „Miasteczko Równości”, które odbyło się na Placu Wolności we Wrocławiu. Zgromadzenie to zostało należycie zgłoszone, objęło całą powierzchnię placu i stanowiło wydarzenie towarzyszące 17. Wrocławskiemu Marszowi Równości, który odbył się 7 czerwca 2025 roku. Przewodniczący zgromadzenia zaplanował jego zakończenie na godzinę 14 00 . Jednakże w wyniku pojawienia się grupy osób reprezentujących kontrmanifestację, które wtargnęły na teren zgromadzenia przed jego planowanym zakończeniem, przewodniczący podjął decyzję o jego przedłużeniu do godziny 15 00 . Celem tej decyzji było zapewnienie bezpieczeństwa uczestników oraz niedopuszczenie do eskalacji napięcia i zakłócenia przebiegu wydarzenia przez osoby trzecie. Pomimo licznych, wielokrotnie ponawianych zgłoszeń składanych przez organizatora do funkcjonariuszy Policji – zarówno w formie próśb, jak i formalnych żądań – funkcjonariusze nie podjęli skutecznych działań mających na celu usunięcie osób nielegalnie przebywających na terenie zgromadzenia. Osoby te wykrzykiwały hasła, które miały charakter antagonizujący, tworząc atmosferę zagrożenia i prowokacji wobec uczestników legalnego zgromadzenia. W sytuacji eskalującego napięcia funkcjonariusze ograniczyli się do biernego obserwowania sytuacji lub, w najlepszym przypadku, odgrodzenia kontrmanifestantów, bez podjęcia realnych kroków w kierunku ich usunięcia. Organizator nie otrzymał także od Policji jasnej i jednoznacznej informacji, kto pełni funkcję dowódcy zabezpieczenia. Jeden z funkcjonariuszy oświadczył wprost, że nie pełni tej funkcji i nie ma kompetencji do podejmowania decyzji. Jednocześnie odmówił podania danych osoby odpowiedzialnej, co w praktyce uniemożliwiło skuteczną koordynację działań z Policją oraz zgłoszenie formalnego wniosku o interwencję. Co więcej, wbrew jednoznacznym przepisom ustawy Prawo o zgromadzeniach, funkcjonariusze Policji twierdzili, że nie posiadają kompetencji do rozwiązania kontrmanifestacji, uznając, że obowiązek ten spoczywa na władzach miejskich. Dopiero interwencja przedstawicielki urzędu miasta uświadomiła funkcjonariuszom, iż zgodnie z ustawą Policja posiada uprawnienia do rozwiązania zgromadzenia spontanicznego, jeśli zakłóca ono inne, wcześniej zgłoszone zgromadzenie. Fakt ten budzi szczególne zaniepokojenie i może świadczyć o braku odpowiedniego przeszkolenia funkcjonariuszy lub o ich świadomej bezczynności. W kulminacyjnym momencie wydarzenia doszło do wtargnięcia jednego z kontrmanifestantów na scenę zgromadzenia. Tylko dzięki szybkiej i zdecydowanej reakcji przewodniczącego, który natychmiast wyłączył zasilanie sceny, udało się zapobiec dalszym incydentom. Reakcja Policji była opóźniona, niewystarczająca i ograniczyła się do uprzejmej prośby skierowanej do intruza o zejście ze sceny. Brak zdecydowanej interwencji w sytuacji zagrożenia dla bezpieczeństwa uczestników wydarzenia jest niedopuszczalny. Na szczególną uwagę zasługuje również postawa jednej z dowodzących funkcjonariuszek, która w odpowiedzi na zarzuty przewodniczącego o dopuszczeniu do stworzenia zagrożenia, stwierdziła: „to jest Pana zdanie”. Taka odpowiedź, zamiast wyjaśnienia sytuacji czy podjęcia działań, była nieprofesjonalna i bagatelizująca wagę zgłaszanego problemu. Dodatkowo, po zakończeniu zgromadzenia, funkcjonariusze stwierdzili, że nie podejmowali działań, „aby nie eskalować konfliktu”. Co więcej, odpowiedzialność za wtargnięcie osoby trzeciej na scenę próbowano przerzucić na organizatora, zarzucając mu brak odpowiednich służb porządkowych oraz niewystarczające zabezpieczenie miejsca. Sytuacja ta rodzi poważne wątpliwości co do przestrzegania przez Policję zasad bezstronności, równego traktowania zgromadzeń oraz adekwatnej reakcji na naruszenia prawa. Uczestnicy legalnych zgromadzeń muszą mieć pewność, że Policja będzie chronić ich prawa i bezpieczeństwo, niezależnie od charakteru zgromadzenia czy prezentowanych postulatów. W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Dlaczego Policja nie podjęła działań mających na celu usunięcie nielegalnej kontrmanifestacji zakłócającej przebieg legalnego zgromadzenia? Dlaczego przewodniczący zgromadzenia nie mógł uzyskać informacji, kto pełni funkcję dowódcy zabezpieczenia? Czy funkcjonariusze Policji byli odpowiednio przeszkoleni w zakresie przepisów ustawy Prawo o zgromadzeniach, w tym w zakresie kompetencji dotyczących rozwiązania zgromadzenia spontanicznego? Jakie działania zostaną podjęte wobec funkcjonariuszy, którzy dopuścili do zaniedbań, niekompetencji lub naruszenia obowiązków służbowych w trakcie zabezpieczania zgromadzenia? Czy MSWiA planuje wdrożyć działania mające na celu poprawę standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych, w tym obowiązkowe i cykliczne szkolenia z zakresu praw organizatorów, uczestników, przeciwdziałania mowie nienawiści oraz odpowiedzialności funkcjonariuszy za bezczynność? Z wyrazami szacunku Marta Stożek Posłanka na Sejm RP

Odpowiedź na interpelację w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu Odpowiedź na interpelację nr 10221 w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek Warszawa, 07-08-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 10221 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu , w oparciu o stanowisko Komendy Głównej Policji, uprzejmie przedstawiam następujące informacje. Organizator przedmiotowego zgromadzenia (Stowarzyszenie Kultura Równości) zgłosił kilkanaście zgromadzeń mających odbyć się 7 czerwca 2025 r. w okolicy Placu Wolności we Wrocławiu i miejscach na trasie 17. Wrocławskiego Marszu Równości. W dniu 4 czerwca 2025 r., z inicjatywy organu gminy, odbyło się spotkanie, połączone z rekonesansem planowanej trasy 17. Wrocławskiego Marszu Równości. W spotkaniu wzięli udział m.in. przedstawiciele Stowarzyszenia Kultura Równości, służb miejskich oraz Policji, w tym wyznaczony dowódca akcji policyjnej. Podczas spotkania zostały omówione m.in. kwestie współpracy z Policją w zakresie zabezpieczenia zgromadzeń, w tym roli przewodniczących zgromadzeń, których obowiązki, jak również obowiązki organizatorów zgromadzeń, zostały określone w art. 19 [1] ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. – Prawo o zgromadzeniach (Dz. U. z 2022 r. poz. 1389). Mając na uwadze doświadczenia z lat ubiegłych, podkreślono aktywną rolę przewodniczącego zgromadzenia i konieczność jego reakcji na niepożądane zachowania osób naruszających przepisy prawa albo uniemożliwiających lub usiłujących udaremnienie zgromadzenia. W odniesieniu do kwestii dotyczącej „braku działań Policji mających na celu usunięcie nielegalnej kontrmanifestacji zakłócającej przebieg legalnego zgromadzenia”, z uzyskanego stanowiska wynika, że po przekazaniu informacji przez organizatorów zgromadzenia o grupie osób wyrażających treści przeciwne do tez głoszonych przez organizatorów, dowódca odcinka niezwłocznie udał się na miejsce. Jeden z przedstawicieli wskazanej grupy oświadczył, że jest organizatorem „spontanicznego zgromadzenia”. Osoba ta została wylegitymowana przez policjantów i poinformowana, że w ramach „spontanicznego zgromadzenia” jego uczestnicy nie mogą (zgodnie z ustawą – Prawo o zgromadzeniach ) zakłócać przebiegu zgromadzenia organizowanego na zasadach ogólnych. Z uwagi na fakt, że uczestnicy „spontanicznego zgromadzenia” powodowali hałas, zakłócając przebieg legalnych zgromadzeń, dowódca odcinka, po dwukrotnym wydaniu ostrzeżenia o możliwości rozwiązania zgromadzenia, o godz. 14:17 rozwiązał „spontaniczne zgromadzenie”, ogłaszając ten fakt publicznie, wzywając jednocześnie do opuszczenia miejsca zgromadzenia. Pomimo tego, że wskazane osoby zaprzestały swoich działań, to nadal pozostały na miejscu zgromadzenia. W związku z powyższym, osoby te zostały wylegitymowane i odseparowane. Należy w tym miejscu podkreślić, że w celu zapewnienia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, uczestnicy zgromadzeń o przeciwnych poglądach byli od siebie izolowani przez funkcjonariuszy Policji. Nadmieniam, że wobec osób zakłócających zgromadzenie jest prowadzone postępowanie w sprawach o wykroczenia o czyn z art. 52 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734) [2] i art. 52 § 3 pkt 3 k.w. (naruszanie przepisów o zgromadzeniach). Ponadto wobec organizatora „spontanicznego zgromadzenia” jest prowadzone postępowanie w sprawach o wykroczenia o czyn z art. 52 § 2 pkt 1, art. 52 § 2 pkt 2 oraz art. 52 § 2 pkt 3 k.w. (j.w.). Należy zauważyć, że organizatorzy zgłoszonych zgromadzeń posiadali wiedzę w zakresie danych dowódcy działań policyjnych, gdyż taką informację przekazano im na spotkaniu w dniu 4 czerwca 2025 r. Funkcjonariusze Policji reagowali adekwatnie do zauważonych bądź zgłoszonych zdarzeń. Z uwagi na brak stwierdzonych nieprawidłowości czy uchybień w realizacji powierzonych zadań, nie było podstaw do wdrażania czynności o charakterze dyscyplinarnym. Jednocześnie informuję, że w Policji są realizowane kursy i szkolenia w przedmiotowym zakresie i stanowią one istotny element procesu kształcenia funkcjonariuszy Policji. W ich trakcie policjanci są zaznajamiani zarówno z przepisami prawa, jak również ze sposobem postępowania w kontakcie z organizatorami czy uczestnikami zgromadzenia. Dodatkowo doświadczenia pozyskane w trakcie pełnionej służby są wykorzystywane w celach dydaktycznych. Z poważaniem z up. Czesław Mroczek Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Art. 19 ust. 1: „Organizator zgromadzenia oraz przewodniczący zgromadzenia są obowiązani do zapewnienia przebiegu zgromadzenia zgodnie z przepisami prawa oraz do przeprowadzenia zgromadzenia w taki sposób, aby zapobiec powstaniu szkód z winy uczestników zgromadzenia. W tym celu organizator zgromadzenia oraz przewodniczący zgromadzenia podejmują przewidziane w ustawie środki”; Art. 19 ust. 2: „W trakcie trwania zgromadzenia jego przewodniczący jest obowiązany pozostawać w kontakcie z przedstawicielem organu gminy, o którym mowa w art. 17 ust. 1, lub funkcjonariuszami Policji w przypadku ich przybycia na miejsce zgromadzenia”; Art. 19 ust. 5: „Przewodniczący zgromadzenia żąda opuszczenia zgromadzenia przez osobę, która swoim zachowaniem narusza przepisy ustawy albo uniemożliwia lub usiłuje udaremnić zgromadzenie. W przypadku niepodporządkowania się żądaniu przewodniczący zgromadzenia zwraca się o pomoc do Policji lub straży gminnej (miejskiej).” [2] Dalej – k.w.